Общие сведения
  .: История
 ......................................
  .: Структура НАН КР
 ......................................
Нормативные и правовые
документы
  .: Закон о НАН КР
 ......................................
  .: Устав НАН КР
 ......................................
Руководство, Президиум,
члены НАН КР
  .: Президиум НАН КР
 ......................................
  .: Члены НАН КР
 ......................................
  .: Почетные доктора
 ......................................
Годичная сессия
  .: Постановление
 ......................................
  .: Перечень разработок
 ......................................
Аппарат 
Президиума НАН КР
  .: Общие сведения
 ......................................
Учреждения 
при Президиуме НАН КР
  .: Технопарк
 ......................................
  .: Центральная научная библиотека
 ......................................
  .: Издательство “ИЛИМ”
 ......................................
Отделение ФТМиГГН
  .: Институт машиноведения
 ......................................
  .: Институт геологии им.М.М.Адышева
 ......................................
  .: Институт сейсмологии
 ......................................
Отделение ХТМБиСХН
  .: Институт биотехнологии
 ......................................
  .: Институт леса им.П.А.Гана
 ......................................
  .: Институт горной физиологии
 ......................................
  .: Биолого-почвенный институт
 ......................................
  .: Ботанический сад им.Э.З.Гареева
 ......................................
Отделение ГиЭН
Южное отделение
  .: Институт медицинских проблем
 ......................................
Научные
направления НАН КР
  .: Научные проекты
 ......................................
Международное
сотрудничество
  .: Состояние и перспективы
 ......................................
Молодежь и наука
  .: Попечительский совет фонда
 ......................................
Гос. фонд при НАН КР
  .: Конкурс "Киргизия_а"
 ......................................
Выставка
Новости

__________________________________________________________

13:30 25.07.14 | Отдел информационного обеспечения Президиума НАН КР

10 – я Международная азиатская школа – семинар «Проблемы оптимизации сложных систем»

С 25 июля по 5 августа 2014 года проходит 10 – я Международная азиатская школа – семинар «Проблемы оптимизации сложных систем» в санатории «Иссык – Куль Аврора»,  в которой принимают участие более 200 ученых из  стран СНГ.

Идея создания Азиатской международной школы-семинара «Проблемы оптимизации сложных систем» впервые зародилась летом 2004 года во время проведения 8-й Международной конференции на озере Иссык-Куль с целью объединения ученых российских и среднеазиатских стран СНГ, для проведения совместных научных исследований, обмена опытом по ряду проблем оптимизации сложных систем, а также передачи новых знаний аспирантам, магистрантам и студентам старших курсов.
В настоящее время направления научного исследования школы-семинара охватывают самые различные отрасли науки, основными из которых являются: методы интеллектуального управления, анализ и оптимизация систем сетевой структуры, методы оптимизации в транспортной логистике, модели и методы в инфокоммуникационных  технологиях, оптимальное управление и обратные задачи.
За годы своего существования школа – семинар стала престижной площадкой для обсуждения последних достижений науки среди ведущих специалистов в этой области.
Почетными председателями  комитета являются академик, д.ф.-м.н., профессор, вице-президент НАН КР Алтай Борубаев, академик НАН КР, д.т.н., профессор Владимир Нифадьев. Председатель комитета -  д.ф.-м.н, профессор Амангельди Жусупбаев.
Организаторами мероприятия являются:  Институт теоретической и прикладной математики  НАН КР (Кыргызская Республика, г. Бишкек), Институт автоматики и информационных технологий НАН КР (Кыргызская Республика), Кыргызско-Российский Славянский университет им. Б.Н.Ельцина (Кыргызская Республика), Институт вычислительной математики  и математической геофизики СО РАН (Россия, г. Новосибирск), Институт проблем информатики и управления МОН РК (Республика Казахстан, г. Алматы) и другие.

............................................................................................................................

На кырг.

“Татаал системаларды оптимизациялоо проблемасы” онунчу эл аралык азиялык мектеп-семинары  

2014-жылдын 25-июлунан 5-августуна чейин «Иссык – Куль Аврора» санаторийинде “Татаал системаларды оптимизациялоо проблемасы” онунчу эл аралык азиялык мектеп-семинары өткөрүлөт. Мектеп-семинарга КМШ мамлекеттеринен 200 ашык окумуштуулар катышат. 

Азиялык “Татаал системаларды оптимизациялоо проблемасы” эл аралык мектеп-семинарды уюштуруу идеясы алгачкы жолу 2004-жылы, Ысык-Көлдө россиялык жана КМШнын ортоазиялык мамлекеттеринин окумуштууларынын башын бириктирүү, бириктирилген илимий изилдөөлөрдү өткөрүү, татаал системаларды оптимизациялоо боюнча бир катар тажрыйбалар менен алмашуу, ошондой эле аспиранттарга, магистранттарга жана жогорку курстун студенттерине жаңы билимдерди берүү максатында өткөн сегизинчи Эл аралык конференцияда пайда болгон. 
Азыркы учурда мектеп-семинардын илимий-изилдөө багыттары илимдин ар түркүн тармактарын камтыйт, алардын негизгилерине: интеллектуалдык башкаруунун усулдары, тармактык структуралардын системаларын анализдөө жана оптимизациялоо, транспорттук логистикадагы оптимизациялоонун усулдары, инфокоммуникациялык технологиялардагы моделдер жана усулдар, оптималдык башкаруу жана кайра кайтарым маселелер кирет. 
Мектеп-семинар пайда болгонунан баштап ошол тармактагы жетектөөчү адистердин арасында илимдин акыркы жетишкендигин талкуулоочу мартабалуу аянтча болуп калды.
Комитеттин ардактуу төрагалары академик, ф-м.и.д. профессор, КР УИАнын вице-президенти Алтай Борубаев, академик, т.и.д. профессор Владимир Нифадьев. Комитеттин төрагасы – ф-м.и.д,. профессор Амангельди Жусупбаев.
Иш-чаранын уюштуруучулары:  КР УИАнын теоретикалык жана прикладдык математика институту (Кыргыз Республикасы, Бишкек ш.), КР УИАнын автоматика жана маалыматтык технологиялар институту (Кыргыз Республикасы), Б.Н.Ельцин атындагы  Кыргыз-Россия Славян университети  (Кыргыз Республикасы), эсептөөчү математика жана математикалык геофизика институту РИА (Россия, Новосибирск ш.), КР БИМ информатика жана башкаруу проблемалар институту (Казакстан Республикасы, Алматы ш.)  ж.б.

 

 

__________________________________________________________

16:20 24.07.14 | Отдел информационного обеспечения Президиума НАН КР

............................................................................................................................

На кырг.

КР УИАда Алыкул Осмонов энциклопедиясын чыгаруу боюнча чечим кабыл алынды

2014-жылдын 24-июлунда вице-президент, академик А.Акматалиевдин демилгеси менен Гуманитардык жана экономикалык илимдер бөлүмүндө акын Алыкул Осмоновдун 100 жылдыгына карата энциклопедиясын чыгаруу боюнча чечим кабыл алынды.
         Энциклопедия улуу акын,  Алыкул Осмоновдун өмүр баянына, чыгармачылыгын анализдөөгө, чыгармадагы прототиптерине, сүрөттө, музыкада, театрда, ЖМКда чагылдырылышына, педагогикадагы ордуна, телерадиоберүүлөрдө Алыкул Осмоновдун чыгармаларынын берилүүсүнө байланыштуу материалдарды даярдоо жана башка, жазуучунун чыгармачылыгы менен өмүрүнө, дүйнөлүк адабияттын өңүтүндө чагылдырылышына байланыштуу көп тараптуу түзүүгө арналат.
         Энциклопедиянын багыттарын белгилөөдө КР УИАнын гуманитардык жана экономикалык бөлүмүнүн, жождордун окумуштуулары катышмай болушту. “Жакында жарыкка чыккан “Токтогул энциклопедиясы” азыр көптөрүнүн жылуу пикирине ээ болууда. Мына ошондой эле ишти Алыкул Осмоновдун энциклопедиясын түзүүгө арнасак деп турабыз” – дейт энциклопедияны түзүүнүн демилгечиси, вице-президент, академик А.Акматалиев. 

 

__________________________________________________________

15:15 24.07.14 | Отдел информационного обеспечения Президиума НАН КР

К 60 – летию   НАН КР

Президент НАН КР А.А. Эркебаев на аппаратном совещании рассказал об итогах проведения 1 заседания организационного комитета по подготовке и проведению 60-летия со дня образования НАН КР, под председательством премьер-министра КР Дж.К. Оторбаева в Правительстве КР. На заседании был рассмотрен и одобрен план мероприятий, приуроченный к юбилею, обсуждены вопросы  проведения юбилейных мероприятий. «Так как на столь знаменательное событие  приглашены президенты академий наук, ученые из 50 стран, в целях организации встречи приглашенных гостей, обеспечения безопасности, необходима совместная работа с соответствующими министерствами и ведомствами: МИД, ГКНБ, Министерства культуры, информации и туризма», - отметил Президент НАН КР А.А.Эркебаев.  Поднимался также вопрос освещения деятельности НАН КР в республиканских СМИ, согласно разработанному медиа-плану, подготовки  документального фильма к 60-летию НАН КР.  Необходимо донести обществу о  пройденном пути НАН со дня своего образования, о достижениях и разработках  ученых, об их значительном вкладе в социально-экономическое развитие Кыргызстана. Помимо этого, были рассмотрены также некоторые вопросы  хозяйственного значения, в частности, о проведении ремонта зданий, кабинетов Академии наук, не проводившихся в течение 40 лет.  Президент НАН КР в заключении добавил, что юбилейные мероприятия должны пройти на должном государственном уровне, и для этого есть все возможности, если все  будут работать сообща и слаженно.

 

__________________________________________________________

10:55 24.07.14 | Отдел информационного обеспечения Президиума НАН КР

Премьер-министр КР провел I заседание оргкомитета по подготовке и проведению 60-летия НАН

 

23 июля Премьер-министр КР Джоомарт Оторбаев провел I заседание организационного комитета по подготовке и проведению 60-летия со дня образования Национальной академии наук (НАН) КР.
Открывая заседание, премьер-министр отметил, что Национальная академия наук прошла нелегкий путь со дня своего образования. «Сохранить Академию наук как государственный центр фундаментальных исследований – это важная задача правительства КР, при правильном и рациональном использовании государственных средств кыргызская наука получит новый импульс, а исследования будут иметь прикладной характер», - сказал Дж.Оторбаев.
Глава правительства отметил, что мероприятия, приуроченные к юбилею НАН, должны пройти на государственном уровне. Необходимо донести на каждого члена общества, в особенности до молодого поколения значимость работы, проделанной Академией со дня ее образования.
Также на заседании был рассмотрен проект плана мероприятий, приуроченный к юбилею, а также обсужден вопрос финансирования юбилейных мероприятий.
Заслушав и обсудив информацию членов оргкомитета, было принято решение одобрить представленный план, а также направить его соответствующим министерствам и ведомствам для организации мероприятий на высоком уровне.

............................................................................................................................

На кырг.

Премьер-министр УИАнын 60 жылдык мааракесин жогорку деңгээлде өткөрүүнү сунуштады


Мааракени уюштуруу жыйынында премьер-министр Улуттук илимдер академиясы түзүлгөндөн баштап оор жолду басып өттү деп белгиледи. “Илимдер академиясын мамлекеттик фундаменттик изилдөө борбору катары сактоо – бул КРнын өкмөтүнүн маанилүү тапшырмасы, мамлекеттик каражаттарды рационалдуу жана туура колдонуу менен кызгыз илими жаңы ишке шыктандыруучу күчкө, ал эми изилдөө турмушта колдонулуучу мүнөзгө  ээ болот”, - дейт Ж.Оторбаев.
Ошондой эле, премьер-министр УИАга арналган иш-чара мамлекеттик деңгээлде өтүш керек деп белгиледи. Академиянын түзүлгөндөн баштап басып өткөн жолун, анда аткарылган иштердин  маанилүүлүгүн  коомдун ар бир мүчөсүнө, өзгөчө жаш муундарга чейин жеткирүүгө милдеттүүбүз.
Жыйында иш-чараны уюштуруу пландары, жана аны каржылоо маселелери каралды.
Уюмдашкан комитеттин маалыматтарын талкуулоонун жыйынтыгында көрсөтүлгөн планды жактыруу чечими кабыл алынып, иш-чараны жогорку деңгээлде өткөрүү максатында аны тийиштүү министрлик жана ведомстволорго багыттоо макулдашылды.

 

__________________________________________________________

17:15 22.07.14 | Отдел информационного обеспечения Президиума НАН КР

НАЦИОНАЛЬНАЯ  АКАДЕМИЯ НАУК
КЫРГЫЗСКОЙ РЕСПУБЛИКИ

ОБЪЯВЛЯЕТ ПРИЕМ
 в  аспирантуру
на  2014-2015 год  на очную и заочную форму обучения.
           
Заявления принимаются
с 10 сентября по 10 октября 2014 года.

Вступительные экзамены в аспирантуру начинаются
с 25 октября 2014 года.
За  справками  обращаться по адресу:
г. Бишкек, пр. Чуй 265-а,  каб. 227.

Тел.: 0312 64 63 56,  0779 61 68 33

............................................................................................................................

На кырг.

КЫРГЫЗ  РЕСПУБЛИКАСЫНЫН
УЛУТТУК ИЛИМДЕР АКАДЕМИЯСЫ


2014-2015 окуу жылы үчүн аспирантурага
күндүзгү жана сырттан окуу формаларына кабыл алууну жарыялайт.
Арыздар 2014-жылдын 10-сентябрынан
10-октябрына чейин кабыл алынат.
Аспирантурага кабыл алуу экзамендери
2014-жылдын 25-октябрынан башталат.
Маалыматтар үчүн төмөндөгү дарекке кайрылыныздар:
Бишкек шаары, Чүй проспектиси, 26-а.


Тел.: 0312 64 63 56, 0779 61 68 33.

 

__________________________________________________________

10:25 22.07.14 | Отдел информационного обеспечения Президиума НАН КР

Издание энциклопедии «Токтогул»



К 150-летию со дня рождения выдающегося кыргызского акына Токтогула Сатылганова в Национальной академии издана энциклопедия  «ТОКТОГУЛ», созданная усилиями ученых НАН КР  – литературоведов, искусствоведов, историков, философов. Инициатива подготовки и издания подобного труда, не имеющего аналогов в нашей стране, принадлежит вице-президенту НАН КР, академику Абдылдажану Акматалиеву. 
Энциклопедия вобрала в себя практически всю информацию и все исследования, касающиеся жизни и творчества Токтогула Сатылганова. В нее вошли сведения обо всех изданиях произведений акына, которые издавались на  кыргызском, русском и других языках бывшего содружества  – казахском, украинском, латышском, узбекском, якутском и других. В издании указаны имена деятелей литературы и искусства, которые получали Государственную премию имени Токтогула Сатылганова с 1967 по 2011 годы.
Основная часть энциклопедии включает в себя статьи, которые раскрывают поэтическое наследие акына, с подробным анализом стихов и поэм, созданных Токтогулом Сатылгановым.
Широко включены в издание исторические факты, повествующие о сложном жизненном пути Токтогула, описывающие периоды до ссылки акына в Сибирь, саму ссылку, побег и возвращение на Родину, встречу со своим народом, переломный период, связанный с Октябрьской революцией и установлением в Кыргызстане советской власти.
Энциклопедия включила в себя описание публикаций, посвященных жизни, деятельности и творчеству акына, которые охватывают большой период – от тридцатых годов XX столетия до сегодняшних дней. Даны сведения об основных научных исследованиях, которые были посвящены творчеству Токтогула и об их авторах – Дж.Таштемирове, М.Богдановой, К.Бобулове, Б.Керимжановой, А.Салиеве, Е.Озмителе, Б.Кебековой, Р.Кыдырбаевой, М.Рудове.
Представлены отзывы писателей и поэтов Кыргызстана – А.Токомбаева, Т.Абдымомунова, К.Маликова, Т.Касымбекова, Ч.Айтматова, К.Акматова, М.Убукеева и многих других.
В энциклопедию вошли статьи о музыкальном наследии акына, прежде всего, о знаменитых мелодиях – күү, которые стали классикой музыкальной культуры кыргызского народа. Подготовлено описание философских взглядов Токтогула Сатылганова, его представления об этике и эстетике, ставшие важным духовным напутствием последующим поколениям.
Научный коллектив Национальной Академии наук надеется, что данный труд вызовет интерес и отклик у широкой общественности нашей страны.

............................................................................................................................

На кырг.

«Токтогул» энциклопедиясы жарык көрдү


Кыргыз Республикасында алгачкы жолу, кыргыз  акыны Токтогул Сатылгановдун туулганынын 150 жылдыгына арналган энциклопедия жарык көрдү.  
Коомчулукка сунуш кылынган эмгек Кыргыз Республикасынын Улуттук илимдер академиясынын коллективи – адабиятчылар, искусство, тарых, философия жаатындагы окумуштуулар тарабынан түзүлгөн.  Мындай илимий эмгек биздин мамлекетте алгачкы жолу чыккан, китептин жалпы редакциясына жетекчилик кылган демилгечилик – КР УИнын вице-президенти, академик А.А.Акматалиевге таандык.
Бул эмгекти тартынбай эле уникалдуу деп айтса болот, себеби бул китеп Токтогул Сатылгановдун чыгармачылыгын жалпылаган алгачкы китептерден.  
Энциклопедия өзүнө Токтогул Сатылгановдун өмүр-баянына жана чыгармачылыгына тийиштүү баардык изилдөөлөр менен маалыматтардын баарын камтыйт. Ага акындын баардык жыйнактарындагы кыргызча, орусча, жана мурдагы шериктеш мамлекеттеги тилдер – казак, украин, латыш, өзбек, якут ж.б. жарыяланган маалыматтар кирген.
Энциклопедиянын негизги бөлүгүн акындын поэтикалык мурасын ачып берген макалалар, Токтогул Сатылганов жараткан ырлар менен поэмаларды кеңири талдоолор, ошондой эле Токтогулга байланыштуу географиялык жерлердин терминдеринин лингвистикалык анализи кирет. 
Басылмага Токтогулдун өмүрүндөгү татаал учурларын баяндаган фактылар, Сибирге айдалганы, сүргүн маалы, андан качып, Мекенине кайтканы, эли менен жолугушуусу, октябрь революциясы жана Кыргызстанга совет бийлигинин орношуна байланышкан бурулуш мезгилдер кенен камтылган.
Энциклопедияда Токтогул акындын чыгармачылыгына арналган илимий изилдөөлөр, алардын авторлору – Дж.Таштемиров, М.Богданова, К.Бобулов, Б.Керимжанова, А.Салиев, Е.Озмитель, Б.Кебекова, Р.Кыдырбаева, М.Рудов жөнүндө маалыматтар кирген.
Кыргызстандын жазуучулары жана акындары – А.Токомбаев, Т.Абдымомунов, К.Маликов, Т.Касымбеков, Ч.Айтматов, К.Акматов, М.Убукеевдин ж.б. акын жөнүндө айткандары берилген.
Ошондой эле эмгекке акындын музыкалык мурастары, кыргыз элинин музыкалык маданиятында классикалык үлгү болуп калган атактуу күүлөрү жөнүндө макалалар кирген. Келечектеги муундарга руханий мурас боло турган философиялык көз караштары, этика жана эстетика жөнүндө ой толгоолору да аталган китепке киргизилген.

Улуттук илимдер академиясы илимий коллективи даярдап, «Турар» басмаканасынан чыккан бул китепти жалпы коомчулуктун кызыгуусун туудурат деп үмүттөнүүдө.

 

__________________________________________________________

14:09 21.07.14 | Отдел информационного обеспечения Президиума НАН КР

............................................................................................................................

На кырг.


Жакында академик Абдылдажан Акматалиевдин “Белое облако Чингиз Айтматова” деген орус тилинде макалаларынан жана маектеринен турган китеби жарык көрдү. Китепте адабиятчынын, окумуштуунун улуу жазуучу дүйнөдөн кайткандан кийинки ойлору, пикирлери камтылган. Дүйнөлүк жазуучунун көп окурмандарга белгисиз жактары күндөлүк турмуштагы жашоосу, мүнөзү, жүрүм-туруму, бийликке, коомго, замандаштарына, жаратылышка жана башка көз карашы чагылдырылган. Ошондой эле эмгекте Чыңгыз Айтматовдун сырдуу чыгармаларынын айрым бир меселелери, жарыяланбаган көп жазмалары жөнүндө биринчи жолу сөз болот.
Автор А.Акматалиевдин жакында эле “Кыргыз тили, Манас жана Айтматов”, “Чыңгыз Айтматов” деген илимий эмгектери кыргыз, орус, англис, түрк, немец, француз тилдеринде чыгып, биринчиден, айтматовтаануу илимине зор салым кошсо, экинчиден, жалпы республикалык  жана чет элдик окурмандарга өтө керектүү эмгек болду.

 

 

__________________________________________________________

14:05 14.07.14 | Отдел информационного обеспечения Президиума НАН КР

Ученые рассмотрели вопрос об издании единого варианта эпоса «Манас»

 Встроенное изображение 1

14 – июля  2014 года в Отделении гуманитарных и экономических наук НАН КР было рассмотрено решение о переиздании сборника эпоса “Манас”, изданного в 1958 – 59 – 60 годы, для создания общего и единого варианта эпоса “Манас”.  В свое время этот сборник оказал большое влияние на кыргызское искусство и литературу, на нем воспитывалось целое поколение кыргызов, кыргызской интеллигенции. “В Кыргызстане сегодня насчитывается множество вариантов эпоса “Манас”, издаются даже книги вариантов юных манасчи-сказителей, и в этой связи целесообразно было бы создать единый, обобщенный вариант эпоса",   – отметил Абдылдажан Акматалиев. По этому вопросу 17 – февраля 2012 года было опубликовано обращение ученых, общественных деятелей, академиков, а также читателей, в общей сложности 61 человек, с просьбой об издании единого варианта эпоса "Манас".
Вопрос о переиздании общего варианта эпоса “Манас”   рассматривался при участии известных писателей, ученых, литературоведов, в заключении, ученые пришли к мнению, что нужно переиздать книгу как единый библиографический труд.
Особенность этого сборника заключается в том, что книга обобщает разрозненные варианты сюжетов эпоса воедино в  последовательности событий и сказаний.  
В ред. коллегию данного сборника вошли академики: Абдыганы Эркебаев, Абдылдажан Акматалиев, директор Института языка и литературы им. Ч.Айтматова НАН КР  Курманбек Токтоналиев, писатель Омор Сооронов, литературовед Кадыркул Даутов и др.
В ходе собрания отметили и тот факт, что за основу финского эпоса «Калевалы» легли сказания многих сказителей, проведя параллели между кыргызским  и финским эпосами, ученые отметили, что новый обобщенный вариант эпоса будет соответствовать реалиям нового времени, что даст толчок появлению новых научных исследований.  Вариант будет издан без каких-либо существенных изменений.

 

............................................................................................................................

На кырг.

“Манас” эпосунун бириктирилген вариантын чыгаруу каралды

Бүгүн, 2014-жылдын 14-июлунда КР УИАнын гуманитардык жана экономикалык бөлүмүндө “Манас” эпосунун 1958-59-60-жылдары басылып чыккан бириктирилген вариантын чыгаруу чечими каралды. Бул маселе боюнча 2012-жылдын 17-февралында окумуштуулардын, коомдук ишмерлердин, академиктердин, окурмандардын – баш аягы 61 адамдын атынан кайрылуу жасалган.
“Манас” эпосунун бириктирилген вариантын кайра чыгаруу боюнча бир топ жазуучулар, аттуу-баштуу инсандар, окумуштуулар менен акылдашып, көптөгөн ой-пикирлер ортого салынган. Алар да бул китепти сейрек библиографиялык эмгек катары кайра чыгарып коюусун туура көрүштү. Бул бириктирилген китептин өзгөчөлүгү – сюжеттин жүрүшүнө карата ырааттуу кошулган вариант. Аны түзгөндөр да кыргыз адабиятындагы мыкты акындардын, адабиятчылардын тобу болчу, азыркы учурда жаш манасчылардын варианттары деле китеп болуп чыгып жатканы да белгиленип кетти. А эми бул вариантты убагында бүт кыргыздар, интеллигенция окушуп, эпос менен таанышкан, тарбияланышкан. Башка тилдерге да ошол вариант которулуп, жайылтылган. Кыргыз адабиятына, искусствосуна таасир эткен.
“Манас” эпосунун бириктирилген вариантынын редколлегиялык кеңешине: академиктер А.Эркебаев, А.Акматалиев, Ч.Айтматов атындагы тил жана адабият институтунун жетекчиси К.Токтоналиев, окумуштуу О.Сооронов, сынчы, адабиятчы К.Даутов ж.б. киришти.
Жыйындын жүрүшүндө биздин гана эмес, финндердин “Калевала” деген эпосунун текстин көптөгөн айтуучулардан жыйылып, басылып чыккандыгы, “Манас” эпосунун кошмо вариантынын негизинде параллелдер кылынып, дагы да илимий иштерди жазса болорлугу, бул варианттын өзгөчөлүгү, замандын агымына жараша “Манас” эпосу менен тааныш болуу үчүн бул эң ыңгайлуу вариант экендиги баса белгиленди.

Жаңы басылыштагы кошмо варианттын кайра чыгышы ошол эле түстө, эч кандай алымча-кошумчасы жок басылмай болду.

__________________________________________________________

09:55 11.07.14 | Отдел информационного обеспечения Президиума НАН КР

............................................................................................................................

На кырг.


Сагынбай Орозбаковдун вариантындагы “МАНАС” эпосу жарыкка чыкты
 “Турар” басмаканасынан Сагымбай Орозбаковдун вариантындагы “Манас” баатырдык эпосунун 6-китептин уландысы жана 7-китептин академиялык басылышы жарык көрдү.
Эпос КР УИАнын вице-президенти, академик А.Акматалиевдин жалпы редакциясы астында, маркум Самар Мусаевдин түзүүсү жана даярдоосу менен басылган.
Кыргыз элинин улуу мурасы, улуттук сыймыгы болгон “Манас” эпосу мазмунун кенендиги, баяндалган ой-түшүнүктөрүнүн кенендиги, көркөмдүк деңгээлинин кол жеткис бийиктиги, теңдешсиз көлөмү менен жалпы адамзаттык руханий казынасында ардактуу орундардын бирин ээлеген уникалдуу көрүнүш. Аны окумуштуулар дүйнөсү өзгөчө орунга коюп, жогору баалашат.
Улуу манасчы Сагымбай Орозбак уулунун вариантынын академиялык басылышы дүйнө элдеринин бул чыгармага кызыккан өкүлдөрүнө “Манастын” терең мазмунун, жогорку көркөмдүк касиеттерин, улуттук өзгөчөлүгүн таасын көрүп, терең түшүнүүгө көмөк болмокчу. Эпостун тексттери толук түрдө биринчи жолу жарыяланып жатат.
Бул VI китептин түздөн-түз уландысы. VII китепте эпостун “Көзкамандар окуясы” аттуу салттык бөлүмү толук жана ага байланыштуу айтылган бир нече эпизоддор орун алган.  

 

 

__________________________________________________________

09:20 03.07.14 | Отдел информационного обеспечения Президиума НАН КР

............................................................................................................................

На кырг.

КР улуттук илимдер академиясынын гуманитардык жана экономикалык бөлүмүндө Токтогул Сатылгановго арналган энциклопедияны түзүп басмага берүү боюнча жыйын өттү.

Айта кетсек, учурда Токтогул энциклопедиясы КР улуттук илимдер академиясы вице-президент, академик А.Акматалиевдин жетекчилиги астында түзүлүп жатат. Энциклопедияга Токтогул акындын өмүрү, чыгармачылыгы, эстетикасы, философиясы, өз доорунун улуу замандаштарынын ойлору, акынга тийиштүү театрдагы, адабияттагы эмгектердин аттары, топонимдер, ырларына жүргүзүлгөн анализ, акын таасир берген таланттар, ал жөнүндө маалымат берген адамдар, Токтогул сыйлыгынын тарыхы, ага татыктуу болгон инсандар, байланыштуу аттар ж.б. киргени жатат.

__________________________________________________________

11:20 30.06.14 | Отдел информационного обеспечения Президиума НАН КР

Встреча руководства НАН КР с вице-премьер-министром КР Сариевой Э.К.

27 июня 2014 г. НАН КР посетила вице-премьер-министр КР Сариева Э.К.
В ходе встречи с руководством НАН КР были обсуждены проблемы и перспективы развития академической науки.  Посетив институты НАН КР, вице-премьер-министр КР отметила, что роль Национальной академии наук в развитии фундаментальных наук неоспорима, но необходимо объединение усилий как академического сообщества, так и вузовской науки, научных центров. «Необходима совместная работа по интеграции науки и образования, усиление сотрудничества в реализации научных проектов. В академии наук немало научных изобретений и открытий,  и потому надо сделать упор на возможность их практического применения в экономике страны», добавила она. Побывав в научной библиотеке НАН КР, ознакомилась с недавно приобретенным сканером для оцифровки фонда ЦНБ, позволяющим весь  имеющийся архив перевести в электронный вариант.
На состоявшейся встрече вице-премьер-министром было дано несколько поручений отделам аппарата Правительства, направленных на решение поднятых вопросов.

 

............................................................................................................................

На кырг.

Вице-премьер-министр Э.Сариева КР УИАнын жетекчилиги менен жолугуп, КР УИАнын келечеги жана көйгөйлөрүн талкуулады

Вице-премьер-министр Э.Сариева 27-июнда КР УИАнын жетекчилиги менен жолукту.
Жолугушууда вице-премьер-министр КР улуттук илимдер академиясынын абалы, келечеги жана көйгөйлөрү менен таанышып кетти. 
Бир нече институттарга барып таанышып, илимий-изилдөө иштеринин жолдорун жана башкаруу принциптерин өзгөртүү керектигин айтты. Учурда фундаменталдык изилдөөлөр менен алектенген академиялык илимдерди университеттердеги илимий мектептердин жана борборлордун аракеттери менен бириктирүү зарыл экендигине басым жасады.
Жолугушууда КР УИАнын окумуштууларынын ачылыштарын мамлекеттин экономикасына, өнөр жайына жайылтуу мүмкүнчүлүгү каралышы керек деген ой айтылды.
Вице-премьер-министр КР УИАга сапарында КР УИАнын борбордук китепканасына да кирип, илимпоздордун, студент, аспиранттардын китепкананы пайдалануудагы мүмкүнчүлүктөрү менен таанышты. Сейрек китептер бөлүмүндөгү китептердин сакталыш, алардын санариптик форматка өткөрүлүш процесси көңүлгө толоорлук иш экендигин белгиледи.

 

__________________________________________________________

16:20 27.06.14 | Отдел информационного обеспечения Президиума НАН КР

На кыргызско-японском симпозиуме обсуждены вопросы

улучшения энергетической эффективности и энергосбережения в КР. 
Встроенное изображение 1

27 июня в Малом зале НАН КР состоялся кыргызско-японский симпозиум  на тему: «Чистая окружающая среда, продвижение новых технологий для улучшения энергетической эффективности и энергосбережения в Кыргызской Республике».   В работе симпозиума приняли участие  вице-премьер-министр КР Диль В.И., президент НАН КР, академик Эркебаев А.Э.,  председатель оргкомитета в КР, академик Кутанов А.А, представители Посольства Японии в КР, Министерства энергетики и промышленности, бизнес-среды. С японской стороны член Парламента Японии Ёшиаки Харада, президент ассоциации по развитию человеческих ресурсов и промышленности в развивающихся странах Казуо Канеко, генеральный директор ОсОО «Дордой Япония» Юмио  Аоки. Президент НАН КР А.Э.Эркебаев отметил, что Япония, пережившая атомную войну, Фукусиму, очень ревностно относится к охране окружающей среды при внедрении новых технологий в производство. «Япония  лидирует в области науки и технологий. В связи с этим, отрадно отметить, что  японские технологии используются у нас в геологии, сейсмологии.  Наши археологи тесно сотрудничают с японскими коллегами». Кыргызстан является стороной 13 международных природоохранных договоров и конвенций, выполнение обязательств по которым способствует поддержанию экологической устойчивости и позволяет привлекать внешние грантовые средства для стабилизации и предотвращения деградационных процессов природных ресурсов. В свою очередь, Япония, чтобы совместить экономический рост и охрану окружающей среды, продвигает развитие экологически чистых технологий, имеющих высокую конкурентноспособность на мировом рынке.
Вице-премьер-министр КР Диль В.И. подчеркнул, что Кыргызстан  на Конференции ООН по устойчивому развитию «РИО + 20» выразил приверженность устойчивому развитию через продвижение «зеленой экономики», в которой делается упор на ресурсо-сбережении, основанной на углеводородных источниках энергии.
По словам академика НАН КР  Кутанова А.А., в Кыргызстане уже запущена в эксплуатацию первая партия эффективных экологически чистых японских тепловых насосов ECO GUTE, которые работают без сжигания топлива и не производят вредных выбросов в атмосферу, а также чрезвычайно экономичны. Применение современных тепловых насосов ECO GUTE  позволило бы уменьшить энергопотребление в Кыргызстане и снизить пиковые нагрузки энергопотребления в зимний период. ОсОО «Дордой Энержи» совместно с японскими компаниями Itomic и Sanden намерено расширять поставку и установку тепловых насосов для индивидуальных домов, гостиниц, отдельных зданий, промышленных предпрятий, теплиц.
Целью данного симпозиума являются: продвижение новых технологий для повышения энергетической и ресурсной эффективности производства и потребления, сокращение выбросов и загрязнения окружающей среды, а также расширение международного сотрудничества в области развития человеческих ресурсов и развития промышленности.

............................................................................................................................

На кырг.

 “Таза айлана-чөйрө, Кыргыз Республикасында энергетикалык натыйжалуулук жана энергия үнөмдөө үчүн жаңы технологияларды жайылтуу”

КР УИАнын чакан залында 2014-жылдын 27-июнунда, саат 14.00 до “Таза айлана-чөйрө, Кыргыз Республикасында энергетикалык натыйжалуулук жана энергия үнөмдөө үчүн жаңы технологияларды жайылтуу” деген аталыштагы кыргыз-япон симпозиуму өткөрүлдү.

Иш-чарага КР УИАнын президенти, академик А.Эркебаев, академик А.А.Кутанов, Япония Парламентинин мүчөсү   Ёшики Харада, “Дордой Япония” ЖЧК генералдык директору Юмио Аоки, КР вице-премьер-министр В.И.Диль, өнүгүп келе жаткан мамлекеттердин адам ресурстарынын өнүгүүсү жана өндүрүш боюнча Ассоциациясынын Президенти Казуо Канеко, Санден корпорациясынан Камиока, “Дордой” Ассоциациясынын Президенти А.Салымбековдор катышты.

“Симпозиумдун темасы дүйнө жүзү боюнча маанилүү деп айтсам болот. Себеби япондуктар цивилизациянын жемишинин оош-кыйыштарынын баарын башынан өткөрдү. Алар атомдук бомбанын кыйроочу күчүн башынан кечиришкен. Бир нече жыл мурда эле Фукусима кыйроосун башынан өткөрдү. Кыргыздар да ошол учурда четте калбай, колунан келген көмөгүн көрсөткөн эле. Мына ошондуктан да экологиялык технологиялар жана айлана чөйрөнү таза сактоого тийиштүү маселеге келгенде абдан аздек мамиле кылышат. Япон ишкерлеринин кыргыз жеринде да алдыңкы технологияларды жайылтканга аракети абдан жакшы. Биздин академиянын ичинде япон технологиялары сейсмология менен геология изилдөөлөрүндө пайдаланылат. Археология иштеринде да япон окумуштуулары менен кызматташпыз. Бул симпозиум да келечекте биздин дагы тыгыз иштешибизге жол ачат деп ишенем” – деди симпозиумдун ачылышында КР УИАнын президенти, академик А.Эркебаев.
БУУнун 2012-жылда туруктуу өнүгүү боюнча өткөн “Рио+20” Конференциясында Кыргызстан “Жашыл экономиканы” жайылтуу аркылуу узак мөөнөттү перспективасында туруктуу өнүгүүсүн жактоочулугун билдирген. “Жашыл” экономикасынын стратегиясы өндүрүштүн фактору катары жаратылыштын корунун баалуулугун эсепке алат жана ресурстук-эффективдүү, төмөн көмүртектүү өнүгүүгө өтүүнү карайт. Жаратылыш байлыктарын пайдаланганда “аз калдыктуу же калдыксыз” өндүрүшкө басым жасайт, кайра жаңылануучу булактарды: көн, шамал, суу, геотермалдык булактар жана  био отунду пайдаланууну жайылтканга басым коет. Симпозиумда да так ушул экологиялык жактан таза технологияларды жайылтуу тармагындагы кыргыз-япон кызматташтыгы, эки мамлекеттин бул жаатта келечеги, адамдык ресурстардын өнүгүүсү жөнүндө маселелер каралып, кызуу талкууга алынды.

“Кыргызстан бүгүнкү социалдык-экономикалык көйгөйлөргө карабай, айлана-чөйрөнү келечекке коргоо маселелеринен четте калган эмес. Ошого карабай бул жактан да көйгөйлөр байкала баштады. Ааламдагы аба-ырайынын өзгөрүүсү адамзат үчүн маанилүү маселе. Анын ичинде Кыргызстан үчүн да олуттуу болууда. Окумуштуулардын эсептөөлөрү боюнча аба-ырайынын өзгөргөндүгүнө байланыштуу Кыргызстандагы жер үстүнөн агуучу суулардын көлөмү 2100-жылы эки эсеге азаят. Бул айыл-чарбачылыгындагы энергиялык коопсуздукка жаман таасир кылат. “Жашыл технологиялар” айлана-чөйрөнү сактап калуунун жакшы жолу” – деди вице-премьер-министр Валерий Диль.

 

__________________________________________________________

16:20 26.06.14 | Отдел информационного обеспечения Президиума НАН КР

............................................................................................................................

На кырг.

Кыргыздарга жана кыргыз жазуусуна арналган эмгек

Бүгүн, 26-июнда КР УИАда Гулжамал Жаманкулованын “Кыргыздардын жана кыргыз жазуусунун тарыхы” деген аталыштагы эки томдук китептин бетачары өткөрүлдү. 
Кыргыздардын байыркы тарыхы жана байыркы жазууларынын тарыхы боюнча актай барактар, маалыматтарда так эместиктер, талаш маселелер али да болсо арбын. Мына ошол максаттагы эмгектин бирин Гүлжамал Жаманкулова, филология илимдеринин кандидаты, КР УИАнын Ч.Айтматов атындагы Тил жана адабият институтунун Азыркы кыргыз тили бөлүмүнүн башчысы  сунуштады.                 
“Бул китептин чыгышын кыргыз элинин тарыхына, жазуусуна, руханий дүйнөсүнө болгон урмат деп мүнөздөсөк болот. Бул китептин бет ачары академияда болуп жатканы да сыймыктуу. Эмгек өз окурмандарын тапсын, ” – деп баа берди КР УИАнын президенти А.Эркебаев. 
“Бул китеп кыргыз жазуусунун тарыхына арналган эмгектердин саамалыгы деп атап кетээр элем. Биз акыркы 3-4 жылдын ичинде гана өзүбүздүн жазуу тарыхыбызга кайрылып жатабыз. Көптөгөн эмгектер жаралышы керек” – деген оюн билдирди КР УИАнын вице-президенти, академик А.Акматалиев.

Аталган эмгекте орхон-енисей жазма эстеликтеринде баяндалган кыргыздар, алардын түрктөр менен согушу жана өз элинин жана жеринин бүтүндүгү, өз алдынчалыгын сактоо, көз карандыксыздыкта жашоо үчүн күрөшү тууралуу кеңири сөз козголот. Кыргыздар менен уйгурлардын согушу, кыргыздардын жеңиши жана Кыргыз улуу державасынын орношу – кыргыздардын пассионардык көтөрүлүүсүнүн жеткен чеги болгон. Мында кыргыздын баатыры Йаглакар хандын ролу өтө чоң болгондугу белгиленет. Кыргыздар Борбордук Азияда бардык түрк урууларынын үстүнөн үстөмдүк кылып турушкан. Бул мезгил  В.В.Бартольд тарабынан «Кыргыз улуу державасы» («Кыргызское великодержавие») деп аталган. 
Кыргыздардын түрк тилдүү уруу болуп түзүлүүсү, бара-бара күчтүү мамлекет болуп Борбордук Азиядагы гегемон өлкөгө айланышы оңой менен боло койгон эмес. Бул узак убакытты, кыргыздардан өжөрлүктү,  экономикалык, саясий жактан такшалууну, дипломатиялык мамилелерди түзө билүүнү, керектүү жерде катуу сокку ура билүүнү да талап кылган. Натыйжада, кыргыздар абдан күчтүү, өз алдынчалыгын, көз карандысыздыгын коргой алган, эркиндикти сүйгөн эл катары тарыхта калды.

__________________________________________________________

16:00 26.06.14 | Отдел информационного обеспечения Президиума НАН КР

26 июня 2014 г. в НАН КР  прошла международная научная конференция «Вторые Кумсковские

чтения» на тему «Влияние ТНК на переходные экономики», приуроченная к 60-летию НАН КР. Организатором выступил Институт экономики им. акад. Дж. Алышбаева НАН КР. 

Встроенное изображение 1
В своей речи директор Института экономики НАН КР, доктор экономических наук Дыйканбаева  Т.С. отметила, что на сегодняшний момент множество ТНК работают на минимальных налоговых взносах в бюджет государства и  с малым количеством рабочих мест для местного населения. В этой связи, было бы целесообразно для компетентных органов  учитывать национальные интересы при заключении соглашения с иностранными ТНК.
Также в своем докладе, доктор экономических наук Кудайкулов М.К. подчеркнул, что при переговорах с инвесторами принимающая сторона должна работать на прозрачной основе и вести переговоры сугубо в интересах государства, а не в своих корыстных целях. «Закономерностью взаимодействия ТНК с принимающими странами является «зеркальное поведение», суть которого заключается в следующем: 1) ТНК, работающие в развитых экономиках, работают прозрачно и честно, т. к. с ними взаимодействуют на этой же основе (прозрачность и честность) представители страны базирования или принимающей страны; 2) ТНК, работающие в развивающихся странах, где взаимодействуют с коррумпированными чиновниками, проявляют себя соответственно (осуществляется представителями уполномоченных лиц)» - добавил Кудайкулов М.К.
«По данным ООН, на сегодня насчитывается более 80 тысяч ТНК, контролирующих за пределами своих стран около 820 тысяч иностранных филиалов. Сто наиболее крупных ТНК имеют 70-80% всех зарубежных активов. Если сравнить активы 100 компаний с общей суммой  во всем мире, которые можно оценить в 20 триллионов долларов, то получится, что эти 100 компаний имеют приблизительно 25% мировых производительных активов всего мира»,отметила в  своем докладе кандидат экономических наук, доцент А.М. Исмаилахунова

Добавим, что «Кумсковские чтения»  приурочены светлой памяти доктора экономических наук, профессора  Кумскова В.И.

__________________________________________________________

15:55 25.06.14 | Отдел информационного обеспечения Президиума НАН КР

Интерактивная выставка для детей.

Встроенное изображение 1

В Зоологическом музее Биолого-почвенного института НАН КР при поддержке  общественного фонда «Инициатива Розы Отунбаевой» прошла интерактивная выставка для детей с использованием традиционных экологических знаний, где были выставлены работы маленьких дарований, познавательные пазлы, информационные табло.

Сегодня, в музее дети смогли окунуться в удивительный мир дикой природы, где были выставлены множество экспонатов, накопленных за время образования музея БПИ НАН КР. В одном из залов музея дети имели возможность поучаствовать в мастер-классах по традиционным экологическим знаниям кыргызского народа и самим создавать маленькие произведения.

Целью данного мероприятия является создание дополнительного образовательного пространства, в котором детям будут прививаться навыки бережного обращения к окружающему миру.

Зоологический музей Биолого-почвенного Института им.С.К.Касиева был открыт по инициативе академика К.И.Скрябина в 1946 г. Он является  научным, культурным и образовательным учреждением, представляющим крупнейшую в республике экспозицию   фауны Тянь-Шаня.  Большой вклад в становление и развитие Зоологического музея внесли зоологи Д.П.Дементьев,  А.И.Янушевич, Ф.А.Турдаков, С.К. Касиев, энтомологи А.А.Любищев, С.П.Тарбинский, В.Ф.Палий, Ю.С.Тарбинский и другие. Сохранились уникальные экспонаты, изготовленные в середине прошлого века. Коллекция постоянно пополняется экземплярами, поступающими из научных экспедиций и от частных лиц.
В мероприятии участвовали вице-президент НАН КР, академик А.А. Алдашев, директор БПИ НАН КР Б.М. Дженбаев, представители общественного фонда «Инициатива Розы Отунбаевой» и др.

__________________________________________________________

10:55 25.06.14 | Отдел информационного обеспечения Президиума НАН КР

В Академии наук КР состоится кыргызско-японский симпозиум

 

27 июня в Малом зале НАН КР с 14:00 до 17:00 состоится кыргызско-японский симпозиум "Чистая окружающая среда, продвижение новых технологий для улучшения энергетической эффективности и энергосбережения в Кыргызской Республике".  Сопредседатели симпозиума: Ёшиаки Харада - депутат Парламента Японии 6 созывов и Аскар Кутанов-академик НАН КР, экс- посол КР в Японии. Цель кыргызско-японского симпозиума - продвижение возобновляемых источников энергии, новых технологий для повышения энергетической и ресурсной эффективности производства и потребления, сокращения выбросов и загрязнения, а также расширение международного сотрудничества в области развития человеческих ресурсов и развития промышленности в КР.

............................................................................................................................

На кырг.

Чакыруу

 “Таза айлана-чөйрө, Кыргыз Республикасында энергетикалык натыйжалуулук жана энергия үнөмдөө үчүн жаңы технологияларды жайылтуу”

 КР УИАнын чакан залында 2014-жылдын 27-июнунда, саат 14.00 до “Таза айлана-чөйрө, Кыргыз Республикасында энергетикалык натыйжалуулук жана энергия үнөмдөө үчүн жаңы технологияларды жайылтуу” деген аталыштагы кыргыз-япон симпозиуму өткөрүлөт.

Симпозиумда экологиялык жактан таза технологияларды жайылтуу тармагындагы кыргыз япон кызматташтыгы, эки мамлекеттин бул жаатта келечеги, адамдык ресурстардын өнүгүүсү жөнүндө маселелер каралат.

Иш-чарага КР УИАнын президенти, академик А.Эркебаев, вице-президент А.Борубаев, академик А.А.Кутанов, Япония Парламентинин мүчөсү   Ёшики Харада, “Дордой Япония” ЖЧК генералдык директору Юмио Аоки, КР вице-премьер-министр В.И.Диль, КР ЖК эл аралык иштер боюнча Комитеттин төрагасы К.Иманалиев, өнүгүп келе жаткан мамлекеттердин адам ресурстарынын өнүгүүсү жана өндүрүш боюнча Ассоциациясынын Президенти Казуо Канеко, Санден корпорациясынан Камиока, “Дордой” Ассоциациясынын Президенти А.Салымбековдордун катышуусу күтүлөт.

__________________________________________________________

13:15 24.06.14 | Отдел информационного обеспечения Президиума НАН КР

26. 06.2014 в 11:00 в Зоологическом музее  БПИ НАН КР состоится интерактивная выставка для детей с использованием традиционных экологических знаний.

 

Адрес: Проспект  Чуй 265, пересекает ул. Уметалиева, (остановка «Академия наук»)
Тел. для справок: 64-19-80; 39-20-68

Отдел информационного обеспечения      Президиума НАН КР  64-20-01

 

............................................................................................................................

На кырг.

2004-жылдын 26-июнунда, саат 11:00  КР УИАнын Биология-топурак таануу институтунун  Зоологиялык  музейинде  балдар үчүн салттуу экологиялык билимдерди пайдалануу менен көргөзмө өткөрүлөт.

Дареги: Чүй проспекти  265, Үметалиев көчөсүнүн кесилиши, («Илимдер академиясы» аялдамасы)
Маалымат үчүн тел: 64-19-80; 39-20-68

КР УИАнын маалымат менен камсыздоо бөлүмү  64-20-01

 

__________________________________________________________

11:15 24.06.14 | Отдел информационного обеспечения Президиума НАН КР

      

Перспективы развития углехимии в Кыргызстане.

         24 июня 2014 г. в Институте химии и химической технологии НАН КР прошел круглый стол на тему: «Исследование углей месторождений Кыргызстана и перспективы развития углехимии», посвященный 60-летию образования Национальной академии наук.
Как отметила  и.о. директора Института химии и химической технологии НАН КР, академик Жоробекова Ш.Ж., будущее страны зависит от рационального использования природных ресурсов.   На территории КР имеется более 40 угольных месторождений, прогнозные кондиционные запасы которых составляют 24,4 млрд.тонн. По своему ассортименту угли бывают разнообразные: от бурых до антрацита, включая дефицитные коксующиеся, высокосмолистые, низкозольные угли. Наши угли можно рассматривать не только как энергетическое топливо, но и  как сырьевой источник для производства ценных химических продуктов.
Учеными Института проведены исследования по изучению химического и петрографического состава, физических и технологических свойств углей месторождений Кыргызстана. Эти результаты были в свое время использованы для составления научно-генетической классификации углей СССР.
По словам главного научного сотрудника Института химии и химической технологии Сарымсакова Ш.С. установлено, что в Кавакском буроугольном бассейне имеются угли, представляющие ценность для переработки в химические и углеродные материалы. Это высокосмолистый (23%) сапропелитовый уголь месторождения Кашка-Суу и малозольный (1,5-3%) уголь Мин-Кушской группы. При проведении пиролиза из этих углей образуются полукокс, первичная смола и многокомпонентный газ, которые могут найти применение в различных отраслях промышленности.
В работе круглого стола приняли участие    Дуйшеев О.Д. – президент ассоциации горнопромышленников и геологов, Бийбосунов А.И. – директор КНТЦ «Энергия»,   представители вузов и др.
На круглом столе обсуждался также вопрос о подготовке кадров по специальности «Химические технологии твердого топлива». Республике необходимы специалисты в этой области, которые смогут, учитывая химико-технологические свойства углей, предложить способы его переработки в различные химические вещества.
По сообщению старшего научного сотрудника Института химии и химической технологии Чурсиной Н.А.,  добыча угля упала с 5 млн.тонн в год в 80-х годах до 430 тыс.тонн. Известно, что из 3,5 триллионов тонн мировых запасов горючих ископаемых 82% приходится на угли, 17% - на нефть и около 2% - на природный газ. Запасы нефти и природного газа истощаются, поэтому возникла необходимость поиска альтернативных источников энергетического и углеводородного сырья. В качестве такого источника нужно рассматривать уголь, мировые запасы которого во многом превосходят запасы нефти и газа. Для правильной разработки месторождений необходимы квалифицированные специалисты, так как, в настоящее время добывают уголь, не соблюдая нормы и правила добычи, отсутствует контроль за качеством добываемого угля.
В рамках мероприятия была организована стенд-выставка опубликованных трудов, авторских свидетельств СССР, патентов КР, наименования журналов, где публиковались сотрудники Института химии и химических технологий, акты испытаний, образцы и схемы внедренных работ, авторефераты диссертационных работ.

............................................................................................................................

На кырг.

Бүгүн, 24-июнда КР Улуттук илимдер академиясынын химия жана химиялык технология Институтунда “Кыргызстандын көмүр кенин изилдөө жана көмүр химиясынын өнүгүү перспективалары” деген аталыштагы тегерек стол өткөрүлдү.
Иш-чарада химия жана химиялык технология институтунун жетекчиси, академик Шарипа Жоробекова көмүр өндүрүү тармагы жөнүндө маселелерди айтып жатып: “Биз жаратылыш байлыктарын кандай пайдалансак биздин келечегибиз да ошого жараша болот” – деп баса белгилеп кетти.
Катышуучулар тарабынан көмүр кенин иштетүүдөгү маселелер, андан алынчу заттар, иштетүү жолдору, көмүр иштетүү тармагындагы кадрларды даярдоо маселелери каралды. Кадр даярдоо маселеси абдан курч тургандыгын келген окумуштуулар да белгилешип, илимди өнүктүрүү жана ага жаштарды даярдоо боюнча бир нече сунуштарды киргизишти.
“Бизде дүйнөдөгү болгон көмүр түрлөрүнүн үчөө гана аз санда. Калгандарынын баары бар, өндүргөнгө болот. Көмүр кендери азыркы маалда же жартылай иштетилип, же иштетилбей жабылып, же чалгындалган бойдон жатууда. Көмүрдү жагуудан башка көп нерсеге пайдаланса болот. Медицинада, айыл чарбачылыгында, суюк отун катары. Кесек кокс, мазут,  мелит кислотасы ж.б. заттарды бөлүп алуу керек” – деп оюн бөлүшө кетти уюштуруучулардын бири, башкы илимий кызматкер Шайдылда Сарымсаков.
Кыргызстандагы көмүр кенин казуу көйгөйлөрүн айтып жатып тоо-кен жана геология ассоциациясынын президенти Орозбек Дүйшеев: “Сиздердин институтта көп изги иштер бар экен. Бир гана кейиткени – илим менен өндүрүштүн ортосундагы иш алып баруусунун ажырымы. Бул маселени тез аранын ичине чечүү керек. Байлык – алып сатканда эмес, өндүргөндө” – деп кошумчалады.
Дүйнө жүзүндө кендердин корун салыштырып келгенде көмүр кени 82%, мунай 17% ж.б. Ошондуктан, акыркы учурда көмүр казуу өндүрүшү дүйнө жүзү боюнча кайра жолго коюлуп жатканы, Кыргызстанда да көмүр казуу иши аздан ордуна келиши керектиги иш-чаранын маңызын түздү. Эскерте кетсек, Кыргызстанда көмүр казуунун көлөмү жылына 5 миллион тонна болсо, азыр 430 миң тоннага түшкөн.
Тегерек столдо ошондой эле КР УИАнын химия жана химиялык технология Институтунда иштеген окумуштууларынын ЖМКда, журналдарда жарыяланган илимий эмгектеринин, ишке киргизилген эмгектеринин үлгүлөрү менен схемаларынын, сыноолордун каттоолорунун, автордук күбөлүктөрүнүн көргөзмөсү коюлду. Мисалга алсак  микробго каршы таасир берүүчү меллит кислоталары, пиромеллит кислотасын алуу ыкмалары,  эйхрон кислотасын алуу жолдору, активдештирилген көмүрдү алуунун ыкмасы, коксту алуу ыкмасы жана бул ыкманы ишке ашыруу үчүн түзүлүшкө арналган эмгектерге алынган автордук күбөлүктөр көрсөтүлгөн.

__________________________________________________________

13:15 17.06.14 | Отдел информационного обеспечения Президиума НАН КР

2-ой Международный форум дунгановедов

17-18 июня 2014 года в НАН КР  Центр дунгановедения и китаистики Национальной академии наук Кыргызской Республики при поддержке Посольства КНР в КР проводит 2-ой Международный форум дунгановедов, посвященный научным проблемам дунгановедения в Кыргызстане.  В работе форума приняли участие президент НАН КР А.Э.Эркебаев,  председатель Комитета Жогорку Кенеша по образованию,науке, культуре и спорту  К.Осмоналиев. Как отметил президент НАН КР А.Э.Эркебаев, значительная роль в становлении дунгановедения принадлежит государственному деятелю и кыргызскому лингвисту К. Тыныстанову и широко известному ученому Е.Д. Поливанову. За время своей деятельности Центром  дунгановедения и китаистики НАН КР опубликовано ряд крупных работ, получивших признание научной общественности. В перспективе намечаются возможности преобразования Центра в полноценный Институт».
По словам председателя Комитета ЖК КР по образованию, науке, культуре и спорту К.Осмоналиева, Центр дунгановедения и китаистики в Кыргызстане является единственным в среднеазиатском регионе, а достижения дунганского народа в общественной жизни, науке, культуре и спорте значительны.
Надо сказать, что развитие дунгановедения в Кыргызстане связано с организацией в 1954 году Сектора дунганской культуры в системе Академии наук Кыргызской Республики. Внимание дунганских ученых было сосредоточено в первую очередь на вопросах истории и этнографии, языка и литературы. Совместно с  кыргызскими, русскими и казахскими учеными  они создали новую дунганскую письменность, основанную на русской графике, и сразу же приступили к составлению школьных учебников и учебных пособий. Такие ученые как М.Я. Сушанло, Х.Ю. Юсуров, Ю.Я. Яншансин, М.Х. Имазов, А.. Джон, И.С. Шисыр внесли значительный вклад в развитие дунгановедения.  В рамках двухдневного форума   проведен круглый стол и дискуссии с участием широкого круга ученых, а также экскурсия участников форума по населенным пунктам компактного проживания дунган, встреча с диаспорой и жителями дунганских сел.
На форуме обсуждались актуальные вопросы дунгановедения по следующим направлениям: дунганский язык и диалекты китайского языка, современное состояние дунгановедения и перспективы его развития.
Участники форума - более 50 ученых китаистов и дунгановедов из разных стран – Норвегии, США, Франции, России, Китая, Казахстана и Кыргызстана. Активное участие в форуме приняли также преподаватели и студенты из Кыргызстана. 

............................................................................................................................

На кырг.

Дуңган таануу илиминин проблемасына арналган Эл аралык 2-форум өттү

20140-жылдын 17-18-июнунда КР УИАда Дуңган жана кытай таануу борборунда КЭР Элчилигинин колдоосунун астында Кыргызстандагы дуңган таануу илиминин проблемасына арналган Эл аралык 2-форум өткөрүлүп жатат. Форумдун ишине КР УИАнын президенти, академик Абдыганы Эркебаев, ЖК Билим берүү, илим, маданият жана спорт боюнча комитетинин төрагасы Каныбек Осмоналиев ж.б. катышты.
Форумдун ачылышында “Дунгандардын эл аралык форумунун биздин мекемеде өтүүсү абдан символикалуу. Биздин дуңган таануу борборунун калыптануусуна кыргыздардын алгачкы окумуштуу Касым Тыныстановдун, дүйнөгө атагы чыккан лингвисттер Е.Поливановдун, Лотмандын   салымын да айта кетким келет. Учурда аталган бөлүм дуңган таануу боюнча көптөгөн эмгектерди жарыкка чыгарды. Келечекте дуңган таануу бөлүмү канат-бутактайт деген ойдомун. Сиздерди майрамыңыздар менен куттуктайм” деди КР УИАнын президенти, академик Абдыганы Эркебаев.
Кыргызстандагы дуңган таануу илиминин абалы, мындай жолугушууну уюштуруп жаткан элчиликтер жөнүндө сөз кылып жатып “Каныбек Осмоналиевдин жардамы менен дуңган тилин мектептерде өтүү кайра калыбына келтирилди. Бул боюнча ага чоң ыраазычылык билдирип кетсем” – деп айта кетти өз сөзүндө филология илиминин доктору, КР УИАнын мүчө-корреспонденти, “Дуңган жана кытай таануу” борборунун жетекчиси Мухамед Имазов.

Белгилеп кетчү нерсе, Кыргызстандагы дуңган таануу илими 1954 жылдагы Кыргыз Республикасынын Илимдер академиясынын системасында Дуңган маданияты секторун уюштурууга байланышкан. Дуңган окумуштууларынын көңүл чордонунда алгач эле тарых жана этнография, тил жана адабият маселелери турган. Кыргыз, орус жана казак окумуштуулары менен биргеликте алар орус графикасына негизделген жаңы дуңган жазуусун түзүшүп, аны улай эле мектеп окуучулары үчүн китеп, окуу куралдарын түзгөнгө киришкен. Дуңган таануу илимине М.Я. Сушанло, Х.Ю. Юсуров, Ю.Я. Яншансин, М.Х. Имазов, А.. Джон, И.С. Шисыр аттуу окумуштуулар көп салым кошушкан.
Эки күн аралыгындагы форумдун жүрүшүндө көптөгөн окумуштуулардын катышуусу менен тегерек стол, дискуссиялар өткөрүлүп, форумдун катышуучуларын дуңгандар жашаган конуштарга экскурсия, дуңган айылдарындагылар менен баарлашуу өткөрүлөт.
Форумда дуңган таануудагы дуңган тили жана кытай тилинин диалекти, дуңган таануу илиминин абалы жана  анын өнүгүү келечегине арналган актуалдуу маселелер каралат.
Форумдун катышуучулары Норвегиядан, АКШдан, Франциядан, Россиядан, Кытайдан, Казакстандан келишкен. Форумда ошондой эле жергиликтүү окумуштуулар менен студенттер катышууда.

 

__________________________________________________________

09:15 17.06.14 | Отдел информационного обеспечения Президиума НАН КР

............................................................................................................................

На кырг.

Чыңгыз Төрөкулович Айтматовду эскерүү күнү

    

Ойчул, аалам жазуучусу, коомдук ишмер Чыңгыз Төрөкулович Айтматовду эскерүүгө арналган иш-чара 14-июнда, Ата-Бейит мемориалдык комплексинде өткөрүлдү.

Эскерүү сөздөрү менен саясат таануучу, эл мугалими, социолог Кусейин Исаев, акын,  Кыргыз маданиятына эмгек сиңирген ишмер Асан Жакшылыков ж.б. көрүнүктүү инсандар жазуучунун жаркын элесин эскерип, Чыңгыз Айтматовдун чыгармалары, инсандыгы, касиеттери кыргыз элинин гана эмес адамзатты да алга умтулдурчу баалуулуктардан болуп келе берээрин баса белгилеп кетишти.
“Чыңгыз Батыш менен Чыгышты бириктиргенге зор салым кошту” – деди өз сөзүндө акын Асан Жакшылыков.

Аны улай  “Октябрь” кинотеатрында  “Жоргонун жүрүшү” аттуу тасмасы көрсөтүлүп, Чыңгыз Айтматов клубунун тарабынан кино жана театр актеру Назира Мамбетова, сүрөтчү, скульпторлор Жолдошалы Бусурманкулов, Марлен Бакчиев, казак театр ишмери Куандык Касымовдор лауреат катары сыйланышты.
Чыңгыз Айтматовдун кыргыз жана орус тилдериндеги 8 томдук чыгармалар жыйнагынын, ошону менен катар   КР УИАнын вице-президенти, академик Абдылдажан Акматалиевдин “Белое облако Чыңгыза Айтматова” деген китебинин бетачары өткөрүлдү.
Китепте Чыңгыз Айтматовдун интервьюлары, чыгармачылыгынын орду, жарандык позициясы жана көркөм дүйнөсү, мансаптуу жана жөнөкөй адамдар менен мамилеси жөнүндө макалалар камтылган. Маектешүүнүн материалдары жана А.А.Акматалиевдин гезиттерге берген интервьюлары орус тилинде биринчи жолу жарыяланып жатат.

Иш-чараны уюштуруучулар: КР улуттук илимдер академиясынын гуманитардык жана экономикалык илимдер бөлүмү, Ч.Айтматов атындагы эл аралык фонду, Ч.Айтматов атындагы эл аралык клубу,  Ч.Айтматов атындагы академия, “Улуу тоолор” басмасы, Китеп палатасы, “Кыргыз китеп” мамлекеттик ишканасы.

 

__________________________________________________________

17:30 13.06.14 | Отдел информационного обеспечения Президиума НАН КР

Круглый стол: "Проблемы традиционализма и модернизации кыргызского общества в 21 веке"

13 июня 2014г. в НАН КР прошел круглый стол на тему: «Проблемы традиционализма и модернизации кыргызского общества в 21 веке» при участии ученых, общественности. В своей речи Президент НАН КР А. Эркебаев отметил, что ученые выпустили в этом году 4 книги о национальной идее в истории, философии, в кыргызской литературе, в которых затрагиваются актуальные проблемы национальной идеологии в различных сферах жизнедеятельности общенационального  развития. « В течение 24 лет наша страна, общество ищет свой вектор развития. Есть разного рода взгляды, мнения, программы, но отсутствуют общие подходы и консенсус о том,  в каком направлении должна развиваться наша страна, какой должна быть национальная идеология», добавил он.
Один из инициаторов проведения круглого стола, член-корр. НАН КР К. Дж. Боконбаев задался вопросом, почему  у нас отсутствует идеология,  почему различные идеи, в том числе и 7 заповедей Манаса , не прививаются в обществе. При этом, он высказал предложение о том, что может быть,для того, чтобы ликвидировать политическую, экономическую безграмотность, необходимо возродить общество «Знание», усилить просветительскую деятельность среди населения.  По его словам,  согласно теории конвергенции, надо сохранить лучшие достижения в политической, экономической, философской сферах и осваивать новые направления и идеи.
Академик НАН КР Т.К. Койчуев выпустил книгу «Каким хотим видеть Кыргызстан», в котором подчеркивается актуальность сохранения светскости государства, укрепления межнациональной дружбы, обеспечения социальной солидарности, выбора  инновационной и гуманизированной модели социально-экономического развития. « Народ Кыргызстана не должен делиться на этнические и родовые кланы, нужно воспитывать чувство единства народа, развивать общенациональный патриотизм кыргызстанцев.», призвал академик.
По словам доктора исторических наук З. Курманова, любое преобразование начинается с идеологии, и государство должно сформулировать эти национальные ценности. В 1989 году Кыргызстан занимал 2 место в СССР по развитию машиностроения, а сейчас страна превратилась в аграрно-сырьевую. «Для того, чтобы мы вступили на путь опережающего развития, ежегодный рост ВВП должен составить 30%. Поэтому надо серьезно заниматься поднятием индустрии, а также сделать политическую систему более прозрачной, восприимчивой к внешним угрозам.», добавил он.
Участники круглого стола были едины во мнении, что общество должно быть объединено перспективной общенациональной идеологией и стратегией развития, для реализации чего нужны высококвалифицированные специалисты, опытные политики государственного управления, пришедшие к власти не ради наживы и обогащения, а ради служения народу.

............................................................................................................................

На кырг.

13-июнда КР УИАда “21-кылымда кыргыз коомундагы салттуулуктун жана модернизациянын проблемасы” деген аталыштагы тегерек стол өттү. КР УИАнын президенти, академик А.Эркебаев өзүнүн сөзүндө окумуштуулар бул жылы жалпы улуттун өнүгүшүндөгү түркүн тармактарда: адабиятта, философияда, тарыхта каралган,  улуттук идеянын актуалдуу проблемаларын чагылдырган 4 китеп жарык көргөндүгүн баса белгилеп кетти. “Биздин мамлекет, коом 24 жылдан бери өзүнүн өнүгүшүнүн траекториясын издеп келет. Түркүн көз караштар, ой-пикирлер, программалар бар, бирок биздин мамлекет кандай багытта өнүгүшү керек, кандай улуттук идеология керек – бул жагынан жалпы жолдор менен консенсус жок” – деп кошумчалап кетти академик.
Тегерек столду өткөрүүнүн демилгечилеринин бири, КР УИАнын мүчө-корреспонденти  Кулубек Бөкөнбаев эмне үчүн биздин идеологиябыз жок, анын ичинде Манастын 7 осуяты да коомго сиңбеди деген суроо салып, ага калк арасында саясий, экономикалык сабаттыкты жоюу үчүн мурда иштеп келген “Билим” коомун кайра калыбына келтирүү керектир деген пикири менен бөлүштү.  
Анын сөзү боюнча конвергенция теориясы боюнча саясий, экономикалык, философиялык тармактардагы жетишкендиктерди сактап калып, жаңы идеялар менен багыттарды өздөштүрүү керек. КР УИА академиги Т.Койчуев улуттун динден эркин болуусунун актуалдуулугу, улут аралык достукту бекемдөө, социалдык тилектештикти камсыздоо, социалдык-экономикалык камсыздоонун модели боюнча “Кандай Кыргызстанды көргүбүз келет” деген китеби жарык көргөн. “Кыргызстандын эли этникалык жана уруулук кланга бөлүнбөшү керек, элдин биримдигин, кыргызстандыктардын жалпы улуттук патриотизмин  тарбиялоо зарыл” – деген ойду таштады окумуштуу.
Тарых илимдеринин доктору З.Курмановдун сөзүнө караганда, ар бир кайра куруу идеологиядан башталат жана мамлекет ошол улуттук баалуулуктарды калыптандырышы керек. 1980-жылы Кыргызстан СССР боюнча машине куруу жагынан 2 орунда эле, азыркы убакытта мамлекет агрардык-серьелук болуп калды. “Биз өнүгүү стадиясына чыгышыбыз үчүн жыл ичинде ИДП 30% түзүшү талап кылынат. Ошондуктан бизге индустрияны көтөрүү менен алектенүү, саясий системаны тышкы кооптуулуктардан коргонуу үчүн айкын жана ийкемдүү болушу зарыл” деп кошумчалады ал.
Тегерек столдун катышуучулары коом келечектүү жалпы улуттук идеологияга, өнүгүүнүн стратегиясына биригиши керек, аны ишке ашыруу үчүн жогорку деңгээлдеги квалификацияга ээ адистер, бийликке алдым-жуттумдукка жана байыганга эмес, элине кызмат кылганга келген  мамлекеттик башкаруунун саясатчылары талап кылынат деген ойду билдиришти.  

 

__________________________________________________________

11:40 13.06.14 | Отдел информационного обеспечения Президиума НАН КР

 14-июня  пройдет поминание великого писателя Чингиза Торокуловича Айтматова.

В 10:00 в мемориальном комплексе "Ата-бейит" пройдет церемония возложения цветов могиле Чингиза Айтматова.

В 12:00 в кинотеатре “Октябрь” пройдет показ картины кинорежисера Сергея Урусевского “Бег иноходца”  (“Жоргонун жүрүшү”) по произведению Чингиза Айтматова “Гүлсарат”. Также пройдет церемония награждения лауреатов клуба Чингиза Айтматова, в продолжении мероприятия планируется презентация 8 томного сборника произведений писателя (стоимость 1600 сом), а также книги Акматалиева А.А. “Белое облако Чингиза Айтматова”,  содержащего материалы бесед, интервью автора о непреходящем значении творчества Ч.Айтматова, его художественных и гражданских позиций.
Материалы бесед и интервью академика Акматалиева А.А., предоставленные представителям СМИ уже после кончины Ч.Айтматова, впервые публикуются на русском языке .

Организаторы: Отделение гуманитарных и экономических наук НАН КР; Международный фонд Ч.Айтматова; Международный клуб Ч.Айтматова; Академия им. Ч.Айтматова; Печатное издание “Улуу тоолор”; Книжная палата и Государственное предприятие “Кыргыз китеп”.

(Заинтересованным журналистам просим собраться возле Главного корпуса НАН КР  в 09:30)

............................................................................................................................

На кырг.

2014-жылдын 14-июнунда аалам жазуучусу, ойчулу, коомдук ишмери Чыңгыз Төрөкулович Айтматовду эскерүүгө арналган иш-чара өтөт.

Саат 10 до, "Ата-Бейит" мемориалдык комплексинде эскерүү сөздөрү багышталып, бейитке гүл коюлат.

Саат 12.00до “Октябрь” кинотеатрында  “Жоргонун жүрүшү” аттуу тасмасы көрсөтүлөт.

“Жоргонун жүрүшү” фильмин "Мосфильмдин" кинорежиссеру Сергей Урусевский Айтматовдун “Гүлсарат” чыгармасы боюнча жараткан.
Ошол эле жерде Чыңгыз Айтматов клубунун лауреаттарына сыйлык тапшыруу аземи болот.
Аны улай Чыңгыз Айтматовдун кыргыз жана орус тилдериндеги 8 томдук чыгармалар жыйнагынын бетачары өтөт. Китептер өз наркында сатылат. Бир комплекти 1600 сом.
Абдылдажан Акматалиевдин “Белое облако Чыңгыза Айтматова” деген китебинин бет ачары өткөрүлөт. Китепте Чыңгыз Айтматовдун интервьюлары, чыгармачылыгынын орду, жарандык позициясы жана көркөм дүйнөсү, мансаптуу жана жөнөкөй адамдар менен мамилеси жөнүндө макалалар камтылган. Маектешүүнүн материалдары жана А.А.Акматалиевдин гезиттерге берген интервьюлары биринчи жолу орус тилинде жарыяланып жатат.

Уюштуруучулар: КР улуттук илимдер академиясынын гуманитардык жана экономикалык илимдер бөлүмү, Ч.Айтматов атындагы эл аралык фонду, Ч.Айтматов атындагы эл аралык клубу,  Ч.Айтматов атындагы академия, “Улуу тоолор” басмасы, Китеп палатасы, “Кыргыз китеп” мамлекеттик ишканасы

(Иш-чарага бара турган журналисттер саат 09.30 да КР УИанын башкы имаратына чогулса болот).

 

__________________________________________________________

13:40 10.06.14 | Отдел информационного обеспечения Президиума НАН КР

В НАН КР прошла Международная дендрохронологическая конференция

 

10 июня в Малом зале НАН КР прошла Международная дендрохронологическая конференция, в которой участвовали специалисты дендрохронологи  из России, Германии, США и Кыргызстана. На конференции обсуждались проблемы изменения климата и природной среды, которые все более и более становятся актуальными и волнуют не только специалистов – дендрохронологов, но и мировую общественность.
Также на конференции участвовали Президент НАН КР Эркебаев А.Э., вице-президент НАН КР, академик НАН КР Токторалиев Б.А.,  ректор Сибирского Федерального университета, академик РАН Ваганов Е.А., ректор Московского государственного университета леса Санаев В.Г. и др.
В своей приветственной речи Президент НАН КР Эркебаев А.Э отметил значимость этой конференции и подчеркнул важность для мира благополучного состояния окружающей среды. «Одной из наиболее широко обсуждаемых причин повышения температуры на Земле является антропогенный парниковый эффект. Хотя дискуссии насчет климатических изменений, их причин ведутся уже длительное время и будут продолжаться и впредь.
Поэтому, посвященная дендрохронологическим исследованиям, тема нашей конференции имеет прямое отношение к проблемам охраны окружающей среды.» - сказал Эркебаев А.Э.  
Дендрохронология – достаточно молодая область междисциплинарных научных знаний, которая изучает годичные кольца деревьев и кустарников, и на их основе выполняет реконструкции климатических и гидрологических условий прошлого, осуществляет датировки археологических памятников и многое другое. Благодаря годичным кольцам удается реконструировать температуру воздуха, атмосферные осадки, стоки рек на всех континентах, кроме Антарктиды, динамику границ лесов в прошлом, реконструировать геоморфологические и криогенные условия и процессы. Дендрохронология дает точные оценки, каким был климат многие тысячи лет назад и, в какой-то степени, отвечает на вопрос о причинах его изменения.
Дендрохронология - это успешно развивающееся направление в науке. В России уже более 20 лет существуют две специализированные лаборатории дендрохронологии: в Институте леса СО РАН (г. Красноярск) и в Институте экологии растений и животных УрО РАН (г. Екатеринбург), и приятно отметить, что российские ученые-дендрохронологи считаются специалистами мирового уровня.

 

__________________________________________________________

14:40 05.06.14 | Отдел информационного обеспечения Президиума НАН КР

Международная конференция дендрохронологов
С 10-15 июня 2014 г. в Малом актовом зале НАН КР состоится международная конференция дендрохронологов – РусДендро-2014. Дендрохронология – это успешно развивающееся направление в науке, которое дает возможность изучения климатических, биологических процессов в прошлом, каким был климат многие тысячи лет назад и каковы причины изменения климата. Конференция организована российскими, немецкими и кыргызскими научными и образовательными учреждениями и природоохранными ведомствами.
Ожидаются выступления, как признанных мэтров российской дендрохронологии, Германии, США , а также молодых ученых. Будут обсуждаться проблемы изменения климата и природной среды, которые являются одними из самых актуальных не только для отдельных стран, но и для всего человечества. В России уже более 20 лет существуют две специализированные лаборатории дендрохронологии: в Институте леса СО РАН (г. Красноярск) и в Институте экологии растений и животных УрО РАН (г. Екатеринбург). Российские ученые-дендрохронологи считаются специалистами мирового уровня.
Данная конференция способствует активизации сотрудничества исследователей России и Центральной Азии, стран других регионов в области изучения и охраны окружающей среды.

............................................................................................................................

На кырг.

Дендрохронологдордун эл аралык конференциясы
               2014-жылдын 10-15-июнунда КР УИАнын чакан залында  РусДендро-2014 дендрохронологдордун эл аралык конференциясы өткөрүлөт. Дендрохронология – бул илимде ийгиликтүү өнүгүп келе жаткан багыт, ал өткөн учурдагы аба-ырайын, биологиялык процесстерди изилдегенге мүмкүнчүлүк берет, миң жыл мурда аба-ырайы кандай болгон, өзгөрүүсүнө кандай себептер таасир берди ошого көңүл бурулат.Конференция орус, немис жана кыргыз илимий жана билим берүүчү мекемелер, ошондой эле жаратылыш коргоочу мекемелер тарабынан уюштурулган.
              Иш-чарада Россиянын, Германиянын, АКШнын дендрохронология боюнча атактуу илимпоздорунун, жаш окумуштуулардын билдирүүлөрү күтүлөт. Айрым гана мамлекеттердин эмес, бүткүл адамзат үчүн абдан олуттуу болгон аба-ырайынын жана жаратылыштын өзгөрүүсүнүн көйгөйлөрү талкууланат.
 Россияда дендрохронология боюнча 20 жылдан ашык убакыт  эки атайын лаборатория иштейт: РИАнын токой Институтунда (Красноярск ш.) жана өсүмдүктөр жана жаныбарлар РИАнын УрК (Екатеринбург ш.).Россиялык окумуштуу-дендрохронологдор дүйнөлүк деңгээлдеги адистер болуп эсептелишет.
             Бул конференция Россия менен Борбордук Азия, башка региондогу мамлекеттердин изилдөөчүлөрүнүн айлана-чөйрөнү изилдөө боюнча кызматташуусунун активдешүүсүнө алып келет.

 

 

 

__________________________________________________________

10:40 05.06.14 | Отдел информационного обеспечения Президиума НАН КР

V Всемирный Конгресс математиков Тюркского мира 

  
На заседании Правления Союза математиков Тюркского мира были обсуждены несколько важных вопросов о деятельности математического общества.

Был принят план деятельности математического общества до 2017 года.

 Общее собрание математиков Тюркского мира избрало академика Борубаева А.А. Президентом математического общества Тюркского мира.

Членами Правления математического общества Тюркского мира из Кыргызстана стали д.ф-м.н профессор Чекеев А.;  д.ф.-м.н. профессор, академик  Жайнаков А.

На заседании Правления было принято решение: за выдающийся вклад в развитие математики по совокупности работ присудить премию в размере 6000 $ академику Мухтарбаю Отельбаеву; за великолепную организаторскую работу по подготовке и проведению 5 Международного  Конгресса математиков Тюркского мира наградить оргкомитет в размере 2000 $.

Утверждены также члены редколлегии международного математического журнала Тюркского мира "Pure and Applied Mathematics".  Возглавляет его академик Борубаев А.А., членами редколлегии из Кыргызстана являются член - корр. НАН КР   Алымкулов К.,  профессор  А.Чекеев. 

По итогам заседания  принята Резолюция, в соответствии с которой Республика Казахстан станет местом проведения 6 Всемирного Конгресса математиков Тюркского мира.

В свою очередь, участники Конгресса отметили высокий уровень организации мероприятия и выразили благодарность организаторам.  

............................................................................................................................

На кырг.

Түрк Дүйнөсүнүн математиктеринин V Дүйнөлүк Конгресси

6-июнда Түрк Дүйнөсүнүн математиктеринин Башкармачылыгынын жыйыны өткөрүлдү.

Жыйында Түрк Дүйнөсүнүн Башкармачылыгы математиктердинишмердигиндеги бир нече маанилүү маселелер талкууланды.

Математикалык жамааттын ишмердүүлүгү боюнча 2017-жылга чейин иш планы кабыл алынды.

Башкармачылык Түрк дүйнөсүнүн математиктери А.А. Борубаевти ТДМДКнын Президенти катары  бекитти.

Кыргызстандан Түрк дүйнөсүнүн математиктеринин Башкармачылыгынын мүчөсү катары физика-математика докторунун профессору Чекеев А.;  физика-математика докторунун профессору, академик Жайнаков А.

Башкармачылыктын жыйынында бир нече чечим кабыл алынды: математика илимине ири салым кошкондугу үчүн  академик Мухтарбай Отельбаевге 6000 $ доллар ыроолоо; Түрк Дүйнөсүнүн математиктеринин V Дүйнөлүк Конгрессин мыкты уюштуруп жана өткөргөндүгү үчүн уюштуруучу комитетке 2000 $ доллар ыйгаруу боюнча.

Түрк дүйнөсүнүн эл аралык математикалык журналы "Pure and Applied Mathematics" редколлегиясынын мүчөлөрү аныкталды. Аны Борубаев А.А. жетектеп, Кыргызстандан мүчөлүккө физика-математика илимдеринин доктору, профессор КР УИАнын корреспондент-мүчөсү К.Алымкулов жана  физика-математика илимдеринин доктору, профессор А.Чекеев болду.

Жыйындын жыйынтыгы боюнча Резолюция кабыл алынып, анда ТДМДК VI Конгрессин Казак Республикасы өткөрмөй болду, иш-чара үч жыл аралыгында өткөрүлөт.   

Конгресстин катышуучулары өз учурунда иш-чаранын жогорку деңгээлде уюшулганын белгилешип, уюштуруучуларга ыраазычылыгын билдирип кетишти.

__________________________________________________________

14:00 05.06.14 | Отдел информационного обеспечения Президиума НАН КР

5 июня 2014 года  в пансионате «Аврора-Иссык-Куль» начал работу V Всемирный Конгресс математиков Тюркского Мира. В работе Всемирного Конгресса принимают участие около 400 видных математиков, внесших вклад в математическую науку, из России, Казахстана, Азербайджана, Узбекистана, Кыргызстана, Белоруссии, Латвии, США, Англии, Германии, Греции, Турции, Туркменистана, Чехии, Швеции и других стран,  среди которых 180 иностранных математиков. В работе Конгресса приняли участие Президент НАН КР А.Э. Эркебаев, Полномочный представитель Правительства КР в Иссык-Кульской области Э. Каптагаев.
Церемония открытия началась с приветственной речи Председателя оргкомитета Конгресса, вице-президента НАН КР, академика А.А. Борубаева,  который отметил, что математическая наука является общекультурной ценностью и составляет одно из главных богатств человеческой цивилизации. Современные тенденции развития мирового сообщества связаны с увеличением роли наукоемких производств и технологий, где фундаментом являются математические науки, сказал он.
По словам казахского ученого-математика, профессора Бакытжана Жумагулова, совместная работа математического сообщества с каждым годом набирает темпы и новое качество, расширяется проведение совместных конференций, выпускаются международные журналы.
Президент НАН КР А. Э.Эркебаев в своем выступлении подчеркнул, что сегодняшний Конгресс станет площадкой для переговоров, обмена опытом и местом для зарождения новых идей, и для успешного развития математической науки необходима глубокая интеграция и консолидация стран- участниц Конгресса.
«Тюркские страны очень похожи по своей ментальности, культурным ценностям и общим целям и нам есть о чем поговорить" сказал в своём выступлении  кандидат физико-математических наук Туркмении Назар Агаханов.

        Участники Всемирного Конгресса, обсуждая достижения математической науки и перспективы ее дальнейшего развития, подчеркнули, что математическая наука является ключом к познанию окружающего мира, базой научно-технического прогресса. Сегодня нет такой области знаний, где в той или иной степени не использовались бы математические понятия и методы.  Чрезвычайно велика роль математической мысли в развитии наукоемких производств и технологий.
Целью Всемирного Конгресса является объединение ученых-математиков для решения насущных проблем социально-экономического развития стран-участниц и интеграция в мировое математическое сообщество. Конгресс также призван помочь  по расширению платформы для развития культурно-гуманитарного диалога в мире.

............................................................................................................................

На кырг.

2014-жылдын 5-7-июнунда “Ысык-Көл Аврора” пансионатында Түрк Дүйнөсүнүн математиктеринин V Дүйнөлүк Конгресси өткөрүлүп жатат. Иш-чарага 400 гө жакын математика илимине ири салым кошкон, алардын ичинде 180 чет элдик көрүнүктүү математиктер катышууда.

Алсак, Дүйнөлүк Конгресстин ишине Россия, Казакстан, Азербайжан, Өзбекстан, Кыргызстан, Белорусия, Латвия, АКШ, Англия, Германия, Греция, Турция, Түркмөнстан, Чехия, Швеция жана башка мамлекеттердин илимпоздору келди.  

Конгресске КР УИАнын Президенти, академик А.Эркебаев, Ысык-Көл облусундагы Өкмөттүн толук ыйгарымдуу өкүлү Эмиль Каптагаев катышты. 

Иш-чара Конгресстин уюштуруучу комитетинин төрагасы, КР УИАнын вице-президенти, академик Алтай Асылканович Борубаевдин куттуктоо сөзү менен ачылды. Белгилүү окумуштуу математика илими жалпы маданиятка тийиштүү жана адамзат цивилизациясындагы башкы байлыктары экендигин белгилей кетти. Дүйнө жүзүндө өнүгүүнүн заманбап тенденциялары илимге ыктаган өндүрүш менен технологиялардын ролунун кеңейиши менен мүнөздөлөт, анда математика илими пайдубал болуп эсептелет деген оюн билдирди илимпоз.

Бул иш-чарага болгон көз карашын казак окумуштуусу – математик, профессор Бакытжан Жумагулов да билдирип, математикага тийиштүү илимпоздордун биргеликте эмгектери көбөйүп жаткандыгын, жаңы темп менен сапатка көтөрүлүп жатканын, биргелешкен конференциялар өткөрүлүп, эл аралык маанидеги журналдар чыгарылып жаткандыгын билдире кетти. 

Иш-чарада КР УИАнын Президенти, академик Абдыганы Эркебаев да сөз сүйлөп, Конгрессте чогулган бир тууган элдердин илимпоздору математика илиминин келечеги үчүн чогулганын: “Түрк дүйнөсүнүн илимий өнүгүүсү дүйнөдөгү математика илиминин өнүгүүсүнө ири салым кошкондугун жана математика илиминин өнүгүүсүнүн ийгилиги катары Конгресстин катышуучу мамлекеттеринин интеграцияланышы жана консолидацияланышы эсептелинет. Мен бүгүн өтүп жаткан Конгресс сүйлөшүүлөр,  тажрыйба алмашуулар жана жаңы идеялардын жарала турган жери болот деп ишенем” – деп баса белгилеп кетти.

“Түрк мамлекеттер өзүнүн менталдык, маданий баалуулуктары жана жалпы максаттары жагынан абдан окшош, биз бөлүшө турган орток маселелер көп” – деп билдирди өзүнүн сөзүндө Түркмөнстандан келген физика-математика илимдеринин кандидаты Назар Агаханов.
Дүйнөлүк Конгресстин катышуучулары математика илиминин жетишкендигин жана анын келечегин талкуулап жатып, математика илими айлана-чөйрөнү таанууда, илимий-техникалык прогресстин абдан маанилүү илим экендигин баса белгилеп кетишти.

Бүгүнкү күнү математиканын түшүнүктөрү жана методдору пайдаланылбаган бир да илимдин тармагы жок. Математикалык ой-жүгүртүүнүн ролу илимге ыктаган өндүрүштүн жана технологиянын өнүгүүсүндө абдан чоң.

Дүйнөлүк Конгресстин максаты – катышуучу мамлекеттердин окумуштуу-математиктеринин социалдык-экономикалык өнүгүүсүндөгү олуттуу проблемаларын чечүү жана дүйнөлүк математикалык жамаатка интеграциялоо. Конгресс ошондой эле дүйнө жүзүндөгү маданий-гуманитардык өнүгүүнүн платформасын кеңейтүүгө көмөктөшүү үчүн зарыл.

 

__________________________________________________________

16:35 02.06.14 | Отдел информационного обеспечения Президиума НАН КР

т

В Туркменистане в Ашхабадском Дворце Рухыет (Духовность)   состоялась  Международная научная конференция «Махтумкули Фраги и общечеловеческие культурные ценности».
Форум проходил в рамках  празднования 290-летнего юбилея великого туркменского поэта и философа, в программу которого вошли несколько мероприятий, организованных в Туркменистане и за рубежом.
В  форуме приняли участие около 230 человек из 46 стран, среди которых видные деятели культуры и науки, представители государственных структур, международных организаций. 
На форуме с речью выступил президент Туркменистана Гурбангулы Бердымухамедов.
После выступлений состоялась торжественная церемония вручения ряду иностранных граждан медали Махтумкули Фраги за особые заслуги в изучении, распространении и пропаганде творческого наследия поэта-классика туркменской литературы Махтумкули Фраги, а также за их большой личный вклад в развитие дружественных отношений в научной, образовательной, культурной и гуманитарной сферах между Туркменистаном и другими государствами,международными организациями.
В этом форуме принимала участие зав. отделом международной экономики Института экономики им. ак. Дж.Алышбаева НАН КР Орозонова А.А.

............................................................................................................................

На кырг.

Түркмөнстанда, Ашхабаддын Рухыет Кансарайында “Махтумкули Фраги жана жалпы адамзаттык байлыктар” аттуу Эл аралык илимий конференция өттү.
Форум атактуу түркмөн акыны жана философу Махтумкули Фрагинин 290-жылдыгын белгилөө алкагында өтүү. Мааракенин программасына Түркмөнстанда жана чет өлкөлөрдө уюштурула турган бир нече иш-чаралар кирген.
Форумга 46 мамлекеттен 230 адам катышты, алардын арасында маданият жана илимдин көрүнүктүү ишмерлери, мамлекеттик түзүмдүн өкүлдөрү, эл аралык уюмдардын өкүлдөрү болду.
Иш-чаранын ачылышында Түркмөнстандын президенти Гурбангулы Бердымухамедов сөз сүйлөдү.
Президенттин куттуктоо сөзүнөн кийин чет элдик жарандарга алардын түркмөн адабиятынын классик-акынынын көркөм мурасын изилдеп, жайылтып жана пропагандалагандыгы жана Түркмөнстан жана башка мамлекеттердин, эл аралык уюмдардын илимий, билим, маданий жана гуманитардык тармактарда кызматташтык мамилелерин өнүктүргөндүгү үчүн  Махтумкули Фраги медалын тапшырышты.
Аталган форумда КР УИАнын ак. Дж.Алышбаев атындагы экономика институтунун эл аралык бөлүмүнүн жетекчиси А.А.Орозонова катышкан.

 

 

__________________________________________________________

10:35 30.05.14 | Отдел информационного обеспечения Президиума НАН КР

С 5-7 июня 2014 года в пансионате «Иссык – Куль Аврора» пройдет   V Всемирный Конгресс математиков Тюркского Мира, в котором примут участие около 400 видных математиков, внесших вклад в математическую науку, среди которых 180 иностранных математиков.

В работе Всемирного Конгресса принимают участие ученые из России, Казахстана, Азербайджана, Узбекистана, Кыргызстана, Белоруссии, Латвии, США, Англии, Германии, Греции, Турции, Туркменистана, Чехии, Швеции и других стран.

Учитывая особую важность Всемирного Конгресса, Правительство Кыргызской Республики поддержало его проведение в Кыргызстане. Утверждены составы Международного организационного комитета, Международного комитета советников и Международного программного комитета Всемирного Конгресса.

       Целью Всемирного Конгресса  является объединение ученых-математиков  для решения насущных проблем социально-экономического развития стран-участниц и интеграция в мировое математическое сообщество. 

 

______________________________________________________________

10:45 29.05.14 | Отдел информационного обеспечения Президиума НАН КР

ИНФОРМАЦИОННОЕ СООБЩЕНИЕ

Национальная академия наук, совместно с Высшей аттестационной комиссией при Правительстве Кыргызской Республики проводит Круглый стол на тему «О проблемах  наукометрии в Кыргызстане (оценка качества научных исследований), который состоится 25 сентября 2014 года  в 1400 часов в Малом зале Президиума НАН КР (г. Бишкек, проспект Чуй, 265а).  В ходе заседания будут обсуждены вопросы, затрагивающие проблемы оценки научной продукции, ее качества, эффективности проводимых исследований, новые отрасли развития науки  и др. аспекты наукометрии.

Модератор Круглого стола - вице-президент НАН КР, академик Борубаев Алтай Асылканович.
Вступительное слово Президента НАН КР, академика Эркебаева Абдыганы Эркебаевича.
С пленарными докладами выступят:

  1. АЛДАШЕВ Алмаз Абдулхаевич, вице-президент НАН КР, академик – тема: «Анализ эффективности научной деятельности ученых Кыргызской Республики по результатам международных рейтинговых систем Scopus и Thomson Reiter";
  2. МАВЛЯНОВ Абдрахман Субанкулович, председатель ВАК КР, член-корреспондент – тема: «О переходе с количественных к качественным критериям оценки научных публикаций».

         Для участия в работе Круглого стола приглашены известные ученые Республики, научные работники НИУ ВУЗов республики, директора и научные сотрудники НИИ НАН КР, ректоры и проректоры по научной работе вузов, председатели, ученые секретари диссертационных и экспертных советов ВАК, преподаватели ВУЗов, докторанты, аспиранты, студенты, редакторы научных изданий.
По итогам мероприятия будет принята Резолюция, содержащая рекомендации по улучшению оценки научной продукции, ее качества и эффективности проводимых научных исследований.

Оргкомитет

______________________________________________________________

14:55 28.05.14 | Отдел информационного обеспечения Президиума НАН КР

 

ОТ КОМИТЕТА ПО ГОСУДАРСТВЕННЫМ ПРЕМИЯМ
КЫРГЫЗСКОЙ РЕСПУБЛИКИ В ОБЛАСТИ НАУКИ И ТЕХНИКИ

Комитет по Государственным премиям Кыргызской Республики в области науки и техники сообщает, что к участию в конкурсе на соискание Государственных премий Кыргызской Республики 2014 года допущены следующие работы:

1. Учебники для 10-11 классов: “Экономика”, “Микроэкономика жана бизнес”.
Авторы: Мусакожоев Ш., Алымкулов К.
Представлены: НИИ инновационной экономики при Кыргызском-экономическом университете им. М.Рыскулбекова

2. Учебники для ВУЗов “Кыргыз Республикасынын конституциялык укугу”, “Кыргыз Республикасынын административдик укугу”.
Автор: Шерипов Н.Т.
Представлены: Евразийским университетом МОиН КР.

3. Цикл учебников и сборников задач по физике для Вузов.
Авторы: Кидибаев М.М., Шаршеев К.
Представлен: Институтом физико-технических проблем и материаловедения им. ак. Ж.Жеенбаева НАН КР.

4. “Биотехнология биологических препаратов на основе отечественных штаммов для обеспечения биологической безопасности страны”
Авторы: Нургазиев Р.З. – руководитель,  Джапаралиев Н.Т., Акматова Э.К.
Представлен: Кыргызским национальным аграрным университетом им. К.И. Скрябина, Кыргызским НИИ ветеринарии им. А.Дуйшеева.

5. “Физиогенетика и селекция молочного скота”.
Автор: Дуйшекеев О.Д.
Представлен: КыргНИИ животноводства и пастбищ при КНАУ им. К.И. Скрябина.

6. «Цикл монографий по актуальным проблемам реконструктивно-восстановительной хирургии живота”.
Авторы: Акрамов Э.Х. - руководитель; Васильева О.И., Габитов В.Х., Идрисов А.А.
Представлен: ГОУ ВПО Кыргызско-Российским Славянским университетом,
Казахским национальным университетом им. С.Д. Асфендиярова.

7. “Современные высокотехнологичные методы в офтальмологии: теоретические разработки и практический опыт микрохирургии глаза кыргызских ученых”.
Авторы: Джумагулов О.Дж., Сулеева Б.О., Ботбаев А.А., Дикамбаева М.К., Усенко В.А., Эшмамбетов А.Э.
Представлен: Кыргызским государственным медицинским институтом переподготовки и повышения квалификации.

8. Разработка и внедрение новых принципов построения адаптивных систем управления.
Авторы: Шаршеналиев Ж.Ш., Миркин Е.Л.
Представлен: Институтом автоматики НАН КР.

9. Цикл работ: “Исследование и разработка технологии производства угольных брикетов для промышленных и коммунально-бытовых нужд”.
Авторы: Жумалиев К.М., Алымкулов С.А., Асанов А.А., Сарымсаков Ш.С.
Представлен: Институтом физико-технических проблем и материаловедения им. ак. Ж.Жеенбаева НАН КР, КГУСТА им. Н.Исанова.

10. “Научное обеспечение эффективной и безопасной разработки золоторудных месторождений Кыргызской Республики”.
Авторы: Алибаев А.П., Кожогулов К.Ч., Никольская О.В., Тажибаев К.Т., Толобекова Б., Усенов К.Ж., Усманов С.Ф.
Представлен: Институтом геомеханики и освоения недр НАН КР, ГОУ ВПО К-РСУ им. Б.Ельцина.

11. Цикл работ: «Актуальные проблемы общественно-политического и социально-духовного развития суверенного Кыргызстана.
Авторы: Абдырахманов Т.А., Маанаев Э.Ж.
Представлен: Кыргызским государственным университетом им. И.Арабаева.

12. Трилогия “Кыргызы, казахи и другие народы Востока в мире Пушкина”, “Пушкин и его современники: Восток-Запад”, “Кыргызы и лейтмотив “Восток-Запад”в художественной аксиологии Пушкина”.
Авторы: Шейман Л.А. (посмертно), Соронкулов Г.У.
Представлена: Институтом языка и литературы им. Ч.Айтматова НАН КР.

Отзывы о работах направлять в Комитет по Государственным премиям Кыргызской Республики в области науки и техники до 24 - июня 2014 года по адресу: 720071, г. Бишкек, проспект Чуй, 265а, каб. 214, тел. 64-62-80, 39-23-66.

______________________________________________________________

14:45 28.05.14 | Отдел информационного обеспечения Президиума НАН КР

d

28 мая 2014 года в Малом зале НАН КР состоялась встреча руководства НАН КР с ректорами ведущих вузов страны.   Президент НАН КР Эркебаев А.Э.  во вступительном слове отметил, что наука и образование неразрывно связаны между собой. Сотрудничество осуществляется  в разных направлениях, ученые вместе проводят конференции, круглые столы, ведут научные исследования в лабораториях, в подготовке научных кадров. Подписаны Соглашения с МОиН КР, ВАК, Кыргыз патентом в области образования и науки. «На общем собрании НАН КР принята Стратегия развития науки до 2025 года. В нынешнем году НАН КР исполняется 60-лет. Цель нашей встречи – усилить наши взаимоотношения, наше сотрудничество в реализации научных исследований, интеграционных научных проектов.  Мы всегда готовы выслушать ваши соображения и предложения, - добавил он».                         

Вузы страны в последнее время активно участвовали в трех важнейших мероприятиях, проводимых НАН КР: в принятии Стратегии развития науки до 2025 года, в парламентских слушаниях о состоянии науки,  в работе съезда Союза ученых Кыргызстана. Эти значимые мероприятия усиливают интеграцию науки и образования, - отметил ректор КСХА Нургазиев Р.З. Директор института физико-технических проблем и материаловедения, академик К.М.Жумалиев рассказал о работе Фонда поддержки академической и вузовской науки. Был проведен конкурс научно-исследовательских работ, поступило 60 работ, из них комиссией отобрано 10 работ. Среди них есть лучшие проекты из КНУ, КРСУ, КГУСТА. К 60-летию НАН КР проводятся совместные мероприятия, конференции и круглые столы, выставки на тему «Наука и знания-будущее молодежи».  По словам ректора КГМА Зурдинова А.З.,за последние 10 лет подобная встреча проводится впервые. Лаборатории КГМА совместно с НАН КР создали межотраслевой научный центр биомедицинских исследований, что способствует активизации взаимодействия академической и вузовской науки. Ректор КГУСТА Абдыкалыков А.А. отметил, что вуз очень тесно сотрудничает в области сейсмологии, машиноведения, геофизики. Например,  совместно с Институтом геомеханики и освоения  недр, Институтом физико-технических проблем и материаловедения НАН КР открыты лаборатории в КГУСТА. Совместно с Институтом языка и литературы НАН КР выпускаются словари на кыргызском, русском и английском языках.                                                                                

Главная цель такой встречи - поднятие качества науки, - подчеркнул вице – президент Борубаев А.А. 25 июня состоится круглый стол на тему: «Наукометрия», где будут подняты именно эти проблемы. По  базе данных SСOPUS, цитируемость наших научных трудов намного снизилась.  Кроме того, учрежден  новый журнал «Доклады НАН КР», в котором публикуются актуальные статьи по всем направлениям науки по представлению академиков и членов-корреспондентов НАН КР с закрытым рецензированием. Борубаев А.А. призвал все вузы организовать подписку на журнал. Участники встречи коснулись проблем взаимосвязи науки и образования в регионах, а также выразили намерение участвовать во всех мероприятиях, проводимых к 60-летию НАН КР.  В заключении встречи была отмечена необходимость продолжения подобных встреч, совершенствования форм и перспектив дальнейшей совместной работы по интеграции науки и образования.

 

______________________________________________________________

10:15 27.05.14 | Отдел информационного обеспечения Президиума НАН КР

 
26 мая 2014 года в Малом зале НАН КР прошла презентация литературного журнала «Шинжаң кыргыз адабияты», посвященная 30 - летию со дня издания  журнала, который был выпущен в 1981 году. Вначале издание журнала носило временный характер, в последующем журнал начал выпускаться не реже одного раза в два месяца,  превратившись  в издание, состоящее из 8 форматов на  128 страницах. Журнал  является одним из журналов литературно-художественного объединения  СУАРа, помимо которого выпускаются еще 11 других журналов на разных языках мира. Вместе с тем, в рамках этого объединения существуют и множество других объединений, таких как объединение литераторов, музыкантов, танцоров и 11 других объединений.
Первым редактором журнала был писатель, журналист Рысбек Абыкан, после него - Сулайман Омур. Начиная с 1996 года по настоящее время,  журнал возглавляет известный критик, журналист и общественный деятель  Толкун Турду.
Так как журнал  является единственным журналом на кыргызском языке на территории СУАР, издание старается охватить жизнь кыргызов всесторонне. Содержание журнала состоит из нескольких разделов.
 Тираж составляет 7335 тыс. книг. Если разделить это количество на количество населения  кыргызов, проживающих  на территории Китая, то 1 книга  приходится на 27 человек и  потому издание считается самым распространенным литературным журналом. Коллектив журнала  состоит  из 6 человек.  
 Ежегодно журналом «Шинжаң кыргыз адабияты»  награждается три человека литературной премией «Жетиген»  за достижения в литературно-художественной деятельности.
На презентации присутствовал вице-президент НАН КР А.А.Акматалиев, директора институтов, а также научные сотрудники институтов Отделения гуманитарных и экономических наук.

 

______________________________________________________________

16:45 19.05.14 | Отдел информационного обеспечения Президиума НАН КР

............................................................................................................................

На кырг.

2014-жылдын 23-майында И.Арабаев атындагы Кыргыз Мамлекеттик университетинде Кыргыз Республикасынын Улуттук илимдер академиясы жана И.Арабаев атындагы Кыргыз Мамлекеттик университети КР УИАнын 60 жылдыгына карата “Илим жана билим – жаштардын келечеги” аттуу китеп көргөзмөсүнүн ачылышын өткөрүштү. Иш-чара ны КР УИАнын гуманитардык жана экономикалык илимдер бөлүмү демилгеле ген . Көргөзмөдө гуманитардык жана экономикалык илимдер бөлүмүнүн окумуштуулары келишип, окутуучуларды жана студенттерди өздөрүнүн чыгарган илимий эмгектер и менен тааныштырышты .

И.Арабаев атындагы окуу жайынын ректору, тарых илимдеринин доктору, профессор Төлөбек Абдрахманов иш-чараны ачып жатып: “Биздин окуу жайы илимдер академиясы менен эки келишимдин долбоорун ишке ашырганы жатабыз. Бул иштин натыйжасы илимдер академиясына да биздин окуу жайына да жакшы жемиштерди алып келет. Ошол иштерге кадам катары бүгүн өтүп жаткан иш-чараны айтсак болот” деп билдире кетти.  

“Биздин кыргыз илимдер академиясы 60 жылдык мааракесин өткөргөнгө даярдык көрүп жатат. Илимде иштегендер элине кызмат кылаары турган иш. Анын ичинде маанилүү милдеттердин бири – окуу жайлар менен алака түзүү. Илимди билимге кызмат кылдыруу алкагында биз билим алып жаткан жаштарды тартып жатабыз. Студенттерди илимий эмгектер менен тааныштырып, алардын да пикирин угууга даярбыз. Бул окуу жайы менен келечекте алакабыз тереңдей, өркүндөй берет” – деп баса белгиледи КР УИАнын президенти, академик Абдыганы Эркебаев.  

“Азыр деги эле китеп басуу кымбат болгондугуна байланыштуу окумуштуулардын эмгектери элге жетпей жатат. Бул иш-чара да студенттерге кандай жаңы китептер чыккандыгын тааныштыруу максатын көздөйт. Азыр жада калса окуу куралдары да аз, өтө керектүү окуу куралдары тартыш демекчи. Биз аларды интернетке да салалы, диск кылып чыгаралы деген оюбуз бар. Анын ичинде илимдеги жаңы көз караштарды жайылтуу, мурдагы көз караштарды баалоо кирет, мурдагы изилденген эмгектер кайрадан изилденип жатат. Бизде көптөгөн эмгектер академиялык басылма болуп чыгууда. Сөздүктөр кайрадан бүгүнкү күндүн талабы менен толукталып басылууда. Азыр биз тарыхтагы, философиядагы жана кыргыз тили менен адабиятындагы улуттук идея боюнча эмгектерди коомдук башталышта даярдай баштадык. Сиздердин окумуштуулар да буга салым кошуп, активдүү катышып берсе, жалпы план коюп, ырааттуу иштесек деген ой бар” – деп кошумчалап кетти КР УИАнын вице-президенти, академик Абдылдажан Акматалиев.

КР УИА окумуштуулары менен И.Арабаев атындагы окуу жайынын окутуучулары илимди жайылтуу, анын коомдун өнүгүшүнө кылган салымы, жаштардын келечеги жөнүндө пикирлер менен бөлүшүштү.

“И.Арабаев атындагы кыргыз мамлекеттик университетинде биздин коомдук илимдерге тийиштүү көп кафедралар бар. Биз көп кадрларды даярдаганбыз. Ошого карабай, биздин ишибиздин көбү байкоосуз калууда. Бизде эмгектер көп. Сиздерге сунушталып жаткандары мыктылары демекчимин. Мурда бир токтом чыкса ошону үч койчу болсо да мамлекеттин кайсы бурчунда болбосун, барып түшүндүрүп бере турган “Билим” коому бар эле. Азыр болсо кандай жакшы ойлор, токтомдор, пикирлер болсо да аны ийне-жибине чейин түшүндүрө турган иш-чаралар өткөрүлбөгөндүгүнө байланыштуу ал жайылтылып кетпей, колдоого алынбай жатат. Мына ошого байланыштуу билим менен илимдин байланышы тыгыз болушу, жакшы өрнөктөр жайылтылышы, турмушта пайдаланылышы үчүн, жаштар керек. Сиздерге биздин эшик ачык” – деп студенттерге кайрылып кетти КР УИАнын философия институтунун жетекчиси, философия илимдеринин доктору Осмон Тогусаков.

 

 

______________________________________________________________

16:45 19.05.14 | Отдел информационного обеспечения Президиума НАН КР

19 мая 2014 года в конференц – зале гостиницы Park Hotel состоялся круглый стол организованный Институтом экономики им. академика Дж. Алышбаева НАН КР при поддержке Всемирного банка. Приглашенные эксперты – ученые из Кыргызстана и Казахстана обсудили проект на тему «Влияние государственных институтов экономической политики на экономическое развитие Кыргызской Республики».

Анализ теоретических и эмпирических исследований свидетельствует, что макроэкономическая политика и укрепление институтов не являются взаимозаменяемыми: для успешного развития требуется сочетание всех этих компонентов. При этом функционирование институтов должно идти впереди остальных составляющих политики: любые меры могут быть продуктивными, если экономическая среда подготовлена для адекватной реакции на них.

По словам директора Института экономики НАН КР Т. C . Дыйканбаевой для экономического развития Кыргызстана необходимо укрепление государственных институтов, создание стимулирующих механизмов для научных институтов и их разработок, а также борьба с коррупцией.

Вместе с тем, директор отдела реализации проекта Всемирного банка СВЕМ Ж. Т. Туменбаева отметила, что в экономических исследованиях не хватает ученых - специалистов, которые обладая знаниями, смогли бы четко спланировать экономическую политику в стране. Академии наук должна принадлежать главная роль в планировании экономической политики ,- добавила она.

Также в ходе круглого стола было озвучено немало важных проблем отечественной экономики и для их решений нужны вливания в государственную экономику путем развития и поддержки отдельных отраслей экономики. Профессор АУЦА С .К. Кыдыралиев отметил, что нужна сплоченная работа: «Нужна кооперация, нужны новые агрофирмы, которых будет поддерживать государство».

............................................................................................................................

На кырг. 

2014-жылдын 19-майында, Park Hotel мейманканасынын залында КР УИАнын академик Дж.Алышпаев атындагы экономика институту Дүйнөлүк банктын каржылоосунда уюштурган тегерек стол өткөрдү. Кыргызстандан жана Казакстандан чакырылган коноктор “Кыргыз Республикасындагы экономиканын өсүшүнө мамлекеттик институттардын экономикалык саясатына кылган таасири” деген аталыштагы долбоорду талкуулашты.

Теориялык жана эмпирикалык изилдөөлөрдү талдоо макроэкономикалык саясат жана институттарды бекемдөө бири-биринин ордун алмаштырбай тургандыгын, ар бири өз-өзүнчө жасала турган иш экендигин билдирди: ийгиликтүү өнүгүү үчүн бул эки компонентти тең бирдей жасаш керектигин көрсөттү. Ошону менен бирге институттардын ишмердүүлүгү саясаттын башка түзүмдөрүнөн алдыда жүрүшү шарт: эгерде аларга адекваттуу реакция жасоо үчүн экономикалык чөйрө даяр болсо бардык чаралар өндүрүмдүү болот.

КР УИАнын экономика институтунун директору Т.С.Дыйканбаеванын сөзү боюнча Кыргызстандын экономикасынын өнүгүшү үчүн мамлекеттин институттарын бекемдөө, илимий институттарды жана алардын иштелмелерин стимулдаштыруу механизмин түзүү, ошондой эле коррупция менен күрөшүү зарыл.

Ошону менен катар СВЕМ Дүйнөлүк банктын директору Ж.Т.Түмөнбаева экономикалык изилдөөлөрдө билимге ээ болуп туруп мамлекетте экономикалык саясатты пландаштыра ала турган окумуштуу-адистер жетишсиз деп баса белгилеп кетти. Экономикалык саясатты пландоодо илимдер академиясы негизги ролду ойношу керек деп кошуп кетти ал.

Ошондой эле тегерек столдун жүрүшүндө ата-мекендин экономикасындагы бир катар олуттуу проблемалар айтылып жана аларды чечүү үчүн мамлекеттин экономикасына салым кошуу менен бирге экономиканын башка тармактарын өнүктүрүү жана колдоо зарыл экендиги сөз болду. Борбор Азиядагы Америка Университетинин профессору С.К.Кыдыралиев: “Кооперация керек, мамлекетти колдогон жаңы агрофирмалар керек” деген оюн билдирип, биргелешкен иштин майнаптуу болооруна токтолуп кетти.




© 2013 Арзиев Кутбек
........................................................................................................